Marcel Tak is dé special product-specialist van IEX en IEXProfs, maar schrijft ook graag over rente, obligatiemarkt en toezicht als hij zich daartoe geroepen voelt. "De financiële sector is in belangrijke mate bezig met het verplaatsen van lucht. De werkelijke toegevoegd waarde is beperkt. In mijn columns wil ik relativeren, tegenwicht bieden en zo mogelijk de andere kant van de medaille laten zien."

Nieuws

Index 20+ komt uitstekend uit de startblokken

Na twee maanden in het nieuwe jaar heeft de passieve Index 20+ een voorsprong op de actieve Fonds 40. Marcel Tak zit goed met zijn keuzes.

Met een op enkele punten aangepast team, gaat ook dit jaar Index 20+ de strijd aan met IEX Fonds 40. Het is de voortzetting van de al vijf jaar durende door IEX georganiseerde strijd tussen passief en actief beleggen.

Deze strijd verloopt tot nu toe in het voordeel van de geheel uit ETF’s opgebouwde Index 20+. Fonds 40 is per 1 januari 2017 flink van samenstelling veranderd. Als gevolg daarvan heeft Index 20+ ook enkele wijzigingen ondergaan.

Een enkele lezer vond dat daaruit bleek dat de passieve Index 20+ kennelijk toch niet zo passief is. Het is inderdaad waar dat Index 20+ jaarlijks ook aangepast wordt, maar dat zijn in principe geen veranderingen vanwege teleurstellende prestaties.

Goed mogelijke afspiegeling

Het is niet aannemelijk dat een ETF een significant slechte prestatie levert. Immers, de enige taak van een indexfonds is het zo getrouw mogelijk volgen van de onderliggende index. De kans dat een fonds van een van de grote bekende uitgevers faalt in deze doelstelling, is klein.

Lees ook: De nieuwe IEX Fonds 40 is er

Dat betekent dat de wijzigingen in de Index 20+ uitsluitend worden ingegeven door veranderingen in de samenstelling van Fonds 40. Dit jaar is bijvoorbeeld in Fonds 40 de regio Japan toegevoegd, terwijl Aziatisch vastgoed uit de actieve fondsselectie is verwijderd.

De passieve Index 20+ volgt deze wijzigingen, om een zo goed mogelijke afspiegeling van Fonds 40 te verkrijgen. Immers, om de prestaties van beide manieren van beleggen te vergelijken moeten de beleggingscategorieën identiek zijn.

Geen keuzes maken

Dat laatste is overigens ook voor discussie vatbaar. De ultieme manier van passief beleggen is geen exact gespiegeld passief fonds tegenover Fonds 40 te plaatsen, maar slechts een zeer beperkt aantal ETF’s, zonder onderverdeling in diverse subcategorieën.

Lees ook: De nieuwe IEX Index 20+ van Tak

Alleen een onderverdeling in aandelen en obligaties zou dan kunnen worden gemaakt. Dat betekent ten eerste een indexfonds dat de wereldindex volgt en ten tweede een ETF dat wereldwijd obligaties volgt.

De verdeling van deze fondsen is dan gelijk aan de aandelen/obligatieverdeling van Fonds 40. De achterliggende gedachte is dat passief beleggen ook impliceert geen keuzes te maken tussen allerlei regio’s, sectoren en thema’s.

Verhouding aandelen en obligaties

Daar is wat voor te zeggen. Ik heb eens bekeken wat dit voor een resultaat in 2016 zou hebben opgeleverd. In 2016 waren tien fondsen uit Fonds 40 gericht op obligaties en 28 op aandelen. Twee fondsen waren gericht op converteerbare obligaties.

Als ik die laatste categorie voor de helft bij obligaties, en voor de andere helft bij aandelen tel, is de verhouding aandelen-obligaties in Fonds 40 gelijk aan 72,5% aandelen en 27,5% obligaties. Voor de aandelencomponent selecteer ik Vanguard FTSE All World ETF.

Dit fonds behaalde in 2016 een dollarrendement van 7,98%, wat in euro gelijk is aan 11,52%. Voor het obligatiedeel gebruik ik de iShares Global Government Bond ETF en de iShares Global Corporate Bond ETF.

De tussenstand

Deze fondsen behaalden in 2016 een rendement in euro van 4,91% en 7,55%. Gemiddeld is dat voor de twee obligatie-ETF’s een prestatie gelijk aan 8,69%. Bij de aandelen-obligaties-verhouding van 72,5/27,5 betekent dit dat deze ETF’s tezamen gemiddeld een rendement behaalden van 10,74%.

Dat is aanmerkelijk beter dan de 6,68% van Fonds 40 en ook dan de 7,97% van Index 20+ in 2016. De ietwat pijnlijke conclusie is dat over 2016 superpassief beleggen, slechts in een drietal wereldwijd beleggende aandelen en obligatiefondsen, tot verreweg het beste resultaat zou hebben geleid.

Ik zal het resultaat van deze simpele samengestelde portefeuille dit jaar verder volgen. Nu we al weer twee maanden in het nieuwe jaar onderweg zijn, bekijk ik ook de tussentijdse resultaten van de actieve (Fonds 40) en passieve (Index 20+) beleggingen.

Passief heeft een voorsprong

Fonds 40 heeft een mooi positief resultaat van 4,01% in slechts twee maanden tijd. Maar over dezelfde periode heeft Index 20+ opnieuw een behoorlijke voorspong genomen en staat op 4,54%, een verschil van 0,53% over slechts twee maanden.

Een snelle blik op de individuele fondsprestaties leert mij dat de passieve belegging in Aziatische aandelen (exclusief Japan) het met 8,49% beter deed dan de twee actieve fondsen die gemiddeld 6,67% scoorden.

De klapper zit echter in de categorie Frontier Markets. Actieve beheerders zijn vaak van mening dat je in deze moeilijke markten specifieke kennis moet hebben om tot bovengemiddelde resultaten te komen.

Actieve Frontierfondsen blijven achter

Echter, de passief geselecteerde ETF in de Index 20+ behaalde de eerste twee maanden van 2017 een rendement van maar liefst 13,57%. Daar konden de twee actieve Frontier-beheerders met een gemiddeld resultaat van 6,84% lang niet tegenop.

Ook op het gebied van schone energie scoorde de selectie van Index20+ met een rendement van 8,12% hoog. De twee actieve tegenhangers bleven de eerste twee maanden van het jaar steken op 4,98%.

Noord-Amerikaanse aandelen leverden passief 7,06% op, terwijl de stockpickers van de actieve fondsen uitkwamen op 3,86%. Opvallend is dat ook in de als moeilijk bekend staande markt van obligaties in opkomende landen, passief met +3,25% beter scoorde dan actief (+2,32%).

Natuurlijk moet ook passief het in verschillende categorieën afleggen ten opzichte van actief. In de categorie Obligaties Wereldwijd bijvoorbeeld, staat passief op een negatief rendement (-0,24%), terwijl de actieve fondsen wel in de plus staan (+1,44%).

Tak juicht nog niet

Ook de Convertible Obligaties renderen in de actieve portefeuille met +5,21% beter dan in de passieve portefeuille (+2,62%). Aandelen wereldwijd behaalden in Fonds40 een gemiddeld rendement van 6,93%, terwijl het passieve indexfonds op een score van 4,43% staat.

Ook de grondstoffengerelateerde aandelen presteerden in actief (+7,49%) beter dan in passief (+5,17%). Concluderend vind ik het opvallend dat passief in een aantal categorieën (Frontier, Opkomende Landen) waarvan vaak gezegd wordt dat specifieke beleggingskennis vereist is, tot nu toe goed presteert.

Aan de andere kant doet actief het beter in een aantal categorieën (VS, Obligaties Wereldwijd), waarvan doorgaans wordt gesteld dat het weinig toegevoegde waarde kan boeken ten opzichte van passief.

Natuurlijk is dit pas een tussenstand na twee maanden. Het jaar is jong en er kan nog van alles gebeuren. Ik juich niet voor de laatste dag van het jaar is verstreken is en de voorsprong dan nog steeds op de borden staat.

Marcel Tak is zelfstandig beleggingsadviseur en oprichter/beheerder van het Bufferfund. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Lees meer

Beleggen in 2018