Nieuws

Inflatie is en blijft laag

Hevig stimulerende centrale banken, royaal uitgevende overheden én minder globalisering moeten de inflatie wel omhoog jagen, zo wordt gezegd. Waarschijnlijk beleven we in de zomer inderdaad een inflatiespike, maar daar zal het volgens verschillende specialisten wel bij blijven.

Krijgen we te maken met de terugkeer van inflatie? Het is een kwestie die beleggers aan de vooravond van de pandemie bezighield, maar vervolgens naar de achtergrond verschoof toen grote delen van de wereldeconomie in een lockdown gingen. Een implosie van een economie is zelden een trigger voor inflatie. Als dan ook nog eens de olieprijs een flinke dauw krijgt, kunnen inflatie-angsten de kast in.

Maar inmiddels rekenen steeds meer beleggingshuizen op een gematigde stijging van inflatie, gedreven door een terugkeer van economische groei en blijvende stimuleringen door regeringen en centrale banken. Volgens Keith Wade, hoofdeconoom van Schroders, kunnen bijvoorbeeld het terugveren van de olieprijs en de sterke geldgroei in de VS (+25% M2 in 2020) hun effect hebben.

Wat betreft de geldgroei is het natuurlijk de vraag of al het extra geld ook daadwerkelijk wordt uitgegeven en niet op de spaarrekeningen blijft staan. De spaartegoeden zijn in 2020 wereldwijd flink gegroeid. Komt er een inhaalslag als we met zijn allen weer mogen reizen, restaurants bezoeken, en erop los shoppen?

Verkeerde cijfers?

Wade moet het nog zien. Volgens hem is er vooral gespaard door de rijkste 20%, werkend én met pensioen. Dat maakt een forse stijging van de consumptie niet aannemelijk. Wie al twee auto’s heeft, koopt er niet een derde bij. Ook verwacht Wade dat burgers eerst nog wat vertrouwen moeten tanken, totdat de portemonnee wordt getrokken. Hij wijst in dit verband bijvoorbeeld op de verwachting van enkele vliegtuigmaatschappijen dat het vliegverkeer pas in 2024 zal zijn hersteld van de coronaschok.

Keith Wade van Schroders

Ook is het volgens Wade niet zeker of huishoudens ooit nog terugkeren naar oude consumptiepatronen. Corona heeft bijvoorbeeld geleid tot meer thuiswerken, waardoor het niet aannemelijk dat we te maken krijgen met de forensendrukte van weleer.

Dit jaar en waarschijnlijk in de jaren die volgen zullen beleggers hun zorgen over een terugkeer van inflatie uitspreken, maar van sterke prijsverhogingen zal volgens Wade geen sprake van. Hoewel, misschien hebben we nu al met meer inflatie te maken dan de staatsstatistici vertellen?

"Hebben we nu al met meer inflatie te maken dan de staatsstatistici vertellen?"

Immers, consumenten hebben hun bestedingsgedrag de afgelopen maanden flink veranderd. Dat heeft in de VS onder meer geleid tot hogere voedselprijzen en hogere transportkosten. Van veel diensten zijn überhaupt geen data beschikbaar, doordat deze niet langer beschikbaar waren. Volgens Wade is de Amerikaanse inflatie waarschijnlijk 0,4% hoger dan officieel gemeld. Met de komst van corona hebben fervente critici van bestaande inflatiemeetmethoden extra munitie in handen.

Deflatiedruk blijft bestaan

Wie ook geen snelle terugkeer van inflatie vreest, is Jeroen Blokland, hoofd multi-asset bij Robeco. Hij constateert onlangs in zijn dagelijkse column dat de inflatieverwachtingen in de VS in de afgelopen weken zijn gestegen tot boven de 2%. “Nu de Democraten de Senaat onder controle hebben na het winnen van de Georgia run-off anticiperen investeerders op meer stimulansen. Samen met de voortdurende monetaire versoepeling door de Federal Reserve zouden die moeten leiden tot hogere prijzen in de toekomst."

Desondanks blijven de huidige inflatieverwachtingen volgens hem nog onder het langetermijngemiddelde. “Dit houdt in dat de reflatiehandel benen heeft, vooral omdat de Federal Reserve heeft aangegeven dat het bereid is de inflatie tot op zekere hoogte te laten doorschieten.” Echter, de deflatiedruk blijft volgens Blokland bestaan, doordat de lockdowns het economisch herstel beperken. Dit is de reden dat Blokland denkt dat we niet - of in ieder geval nog niet - in een fase zijn gekomen waarbij sterke economische groei en enorme liquiditeit leiden tot een sterke stijging van inflatie.

Nul voorspellende waarde

Ook volgens Robert Tipp, Chief Investment Strategist en Head of Global Bonds van PGIM Fixed Income, zijn de Amerikaanse inflatieverwachtingen te hoog. Hij constateert dat veel analisten somber zijn over de vooruitzichten voor Amerikaanse staatsobligaties. “Een bear market in bonds staat bij menigeen op de lijst voor 2021 met nare verrassingen.” De onderbouwing daarbij is dat het overweldigende monetaire en fiscale stimuleringsbeleid zijn uitwerking op inflatie en daarmee samenhangend de rentecurve niet zal missen.

Maar als er een ding is waar obligatiebeleggers volgens Tipp niet op moeten afgaan, is het wel de inflatieverwachtingen van analisten. Deze worden consistent te hoog ingeschat. De inflatieconsensus voor eind 2021 steeg sinds het dieptepunt in maart vorig jaar van 0,55% naar 2,0%. Zo een sterke bijstelling heeft zich slechts twee keer eerder voorgedaan, namelijk meteen volgend op de Long Term Capital Management crisis in 1998 en na de financiële crisis in 2008. In beide gevallen bleek de opleving van de lange rentes van korte duur. Dat zal nu ook het geval zijn, verwacht Tipp.

"Inflatieverwachtingen worden consistent te hoog ingeschat"

“De rentes zullen, in tegenstelling tot de verwachtingen van analisten, stabiliseren in de eerste helft van het jaar en daarna mogelijk zelfs iets dalen zodra de markt aanvoelt dat de ondermaatse groei- en inflatietrends van voor de coronacrisis terugkeren.”

Tipp denkt ook dat de wereldeconomie post-corona meer hinder zal ondervinden van de sterk toegenomen schuldenlast, een verder vergrijsde bevolking en mogelijk aanzienlijke overcapaciteit. “In dat geval zal inflatie ver onder de doelstelling van centrale banken - of in sommige landen zelfs deflatie – vaker voorkomen dan voor de uitbraak van het corona-virus.” Concreet verwacht Tipp dat de Amerikaanse tienjaarsrente eind van het jaar onder de consensus van 1,25% zal staan, en mogelijk zelfs onder de 1%.

Lage inflatie blijft

Alex Mack, obligatiespecialist bij Legal & General, is geenszins bang dat de inflatie flink zal oplopen, ook al doen een aantal ontwikkelingen anders vermoeden. Overheden stimuleren sinds de uitbraak van corona wat ze kunnen om hevige recessies buiten de deur te houden. Dat houdt deflatie tegen, maar dat jaagt volgens Mack de inflatie niet ver omhoog. Ook het ruime monetaire beleid van centrale banken is voor Mack geen aanleiding inflatiewaarschuwingen af te geven. “Zolang de wereldeconomie onder zijn capaciteit opereert, is er van inflatiedruk geen sprake.”

Ten slotte zou de-globalisering prijsverhogingen uitlokken. Ook daar gelooft Mack (nog) niets van. “Daar is pas sprake van als landen ophouden met het importeren van goederen uit andere delen van de wereld. De laatste importcijfers van de VS wijzen daar niet op.”

"De laatste importcijfers van de VS wijzen niet op de-globalisering"

Inflatiespike in de zomer

Volgens Ewout van Schaick, hoofd multi-asset bij NN IP, scheppen centrale banken en overheden met hun ruime beleid – “Alle remmen zijn los” – de voorwaarden voor een hogere inflatie. Maar we moeten volgens hem niet vergeten dat de seculiere stagflatie, waarvan voor de coronapandemie sprake was, niet zal zijn verdwenen als het virus wordt overwonnen.

“Inflatie wordt pas een verhaal wanneer de consumptie toeneemt, er grondstoffentekorten ontstaan, en er weer wordt gevochten om werknemers, waardoor looneisen kunnen worden gesteld.” Dat ziet Van Schaick niet snel gebeuren.

Ewout van Schaick van NN IP

Wel verwacht Van Schaick dat de inflatie tijdelijk flink kan oplopen als we deze zomer weer uit de lockdown zijn. “Iedereen wil dan als een gek op vakantie en naar het restaurant. Dat biedt de dienstensector, die nu zo hard lijdt, meer prijskracht. Lowlands kan de prijzen verdubbelen en dan is het festival even snel uitverkocht. De vliegtaks gaan we gewoon betalen. Er is zoveel geld niet uitgegeven. Daar staat dan wel tegenover dat tegen het meer kopen van diensten minder producten zullen worden aangeschaft.”

Vertrouwenscrisis nodig

Nee, om structureel hogere inflatie te krijgen, is volgens Van Schaick een vertrouwenscrisis nodig. “Waarom kunnen we in Europa en de VS zo een ruim monetair en fiscaal beleid voeren? Omdat iedereen de dollar en de euro vertrouwt. In Turkije en Brazilië is dat een heel ander verhaal.”

"Om structureel hogere inflatie te krijgen, is een vertrouwenscrisis nodig"

Waar het dit jaar met de inflatie naartoe gaat? Van Schaick rekent op een inflatie van 1% in de EU en iets meer dan 2% in de VS. “Dat is ingeprijsd.”

Lees ook: Wees niet bang voor langdurig negatieve rentes


Rob Stallinga is financieel journalist. De informatie in zijn artikelen is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Klik hier voor een overzicht van de beleggingen van de IEX-redactie.

Lees meer

De impact van het coronavirus