Column

ETF-populariteit houdt Europese fondsverkoop op peil

Europese fondsbeleggers staken hun geld in de eerste negen maanden van 2018 vooral in aandelen- en mixfondsen, aldus Detlef Glow. ETF-verkopen maakten het gebrek aan instroom goed.

De Europese fondscijfers over de eerste negen maanden van 2018 zijn binnen. Moeilijke marktomstandigheden hebben dit jaar duidelijk hun effect op de Europese fondsenindustrie gehad.

Hoewel het totaal beheerde fondsvermogen in de eerste negen maanden van 2018 licht is toegenomen, heeft de industrie dit jaar amper nieuw kapitaal (+5,9 miljard euro) weten aan te trekken. Beleggers haalden met name geld terug uit obligatiefondsen en verrasenderwijs ook uit geldmarktfondsen.

In de eerste negen maanden van 2018 nam het totaal beheerde Europese fondsvermogen met 300 miljard euro toe tot 10,7 biljoen euro. De toename was bijna geheel toe te schrijven aan koerswinsten (+204 miljard euro).

In tegenstelling tot de actieve fondsmarkt blijft de verkoop ETF's wel op peil. Ook in maanden dat actieve fondsen outflow boekten, bleven ETF's populair. Het beheerde ETF-vermogen bedroeg eind september 684 miljard euro. De toename was geheel toe te schrijven aan de inflow van nieuw kapitaal (+35,5 miljard euro). Marktomstandigheden hadden een negatieve impact van 8,3 miljard euro.

Vooral de ETF-markt groeide in 2018

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Aandelen dominant

Aan de verdeling van het fondskapitaal over de verschillende beleggingscategorieën veranderde in 2018 weinig. Het meeste geld (40%) zit in aandelenfondsen, gevolgd door obligatiefondsen (26%) en mixfondsen (18%). In de ETF-markt is de dominantie van aandelenbeleggingen overigens nog veel sterker.

Fondsbeleggers prefereren aandelen

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Het beursjaar 2018 kan voor de Europese fondsenindustrie worden verdeeld in twee perioden: voor 1 mei en erna. In de eerste vier maanden stroomde het geld binnen, terwijl in de vijf maanden erna juist outflow werd geboekt. Al met al leidde het tot een beperkte (netto)inflow van 5,9 miljard euro.

Zonder de geldmarktfondsen, die vooral voor kortetermijnbeleggingen worden gebruikt, is het beeld gunstiger. In langetermijnfondsen werd dit jaar bovengemiddeld veel kapitaal gestoken (+46,8 miljard euro). Daarvan kan 75% op het conto van ETF's worden geschreven.

Vooral de ETF-markt doet het goed in 2018

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Alles fondsencategorieën, behalve obligaties, trokken dit jaar geld aan. Gelet op de zorgen over het uitbreken van een handelsoorlog en de algehele onzekere politieke situatie is het vooral verrassend dat Europese beleggers dit jaar zo veel geld staken in aandelenfondsen (+24,7 miljard euro). Begrijpelijker is dat mixfondsen (+33,8 miljard euro) het goed deden.

Mix- en aandelenfondsen zijn (tot nu toe) de grote winnaars van 2018

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Obligaties uit de gratie

Als ik inzoom op verschillende sectoren, dan is het geen verrassing dat de fondswinnaars zich vooral in de VS ophouden. Fondsbeleggers staken hun geld in 2018 vooral in wereldwijde aandelen (+25,8 miljard euro), Amerikaanse aandelen (+16,0 miljard euro), neutrale mixfondsen, mits belegd in VS (+11,0 miljard euro) en (uiteraard) tech-aandelen (+8,4 miljard euro).

Aan de andere kant van het spectrum, waar de verliezers zich ophouden, waren dit jaar met name Amerikaanse high-yield-obligaties (-12,6 miljard euro), euro-bedrijfsobligaties (-11,6 miljard euro) en Europese aandelen (-9,3 miljard euro) uit de gratie.

Fondsbeleggingen 2018: in VS, uit Europa

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Welke fondshuizen hebben het dit jaar vooral goed gedaan? Niet BlackRock, verreweg het grootste fondshuis in Europa, maar Aviva (+14,8 miljard euro) was de topverkoper van 2018.

De best verkopende fondshuizen in 2018

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Weer meer fondsen

Sinds 2012 neemt de hoeveelheid Europese beleggingsfondsen elk jaar wel af. Het aantal liquidaties en fusies bleek samen steeds weer groter dan het aantal fondslanceringen. Aan deze trend is dit jaar een einde gekomen. Het aantal Europese fondsen nam in de eerste negen maanden van 2018 met 132 toe.

Niet dat er in 2018 zo veel nieuwse fondsen op de markt kwamen. De fondstoename is vooral het gevolg van een sterke daling van het aantal liquidaties en fusies.

Trendbreuk - Het aantal Europese fondsen neemt weer toe

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Hoewel de Europese fondsbelegger dit jaar met name om mixfondsen vroeg, waren de meeste fondslanceringen in het aandelensegment. Daar staat wel tegenover dat aandelenfondsen ook het meest werden geliquideerd en gefuseerd. Het totaal aantal aandelenfondsen nam in 2018 met 62 fondsen toe. Dat is heel wat minder dan de toename van het aantal mixfondsen: 168.

De slechte gang van zaken in het obligatiesegment had zijn weerslag op het fondsassortiment. Het aantal obligatiefondsen nam dit jaar met 30 af. Ook in de geldmarkt werd de fondskeuze wat kleiner.

Meer mix- en aandelenfondsen te koop

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Detlef Glow is hoofd research EMEA bij Lipper, een onafhankelijk fondsbeoordelaar. Glow heeft een MBA Financial Services van de University of Wales/Cardiff en een BA in Business Administration. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Brexit