Waarom factortimen wel zin heeft

Het timen van factoren door aandelenbeleggers is verspilde moeite, zo wordt vaak gezegd. Op de lange termijn halen alle factoren immers altijd outperformance, toch? Maar door op het juiste moment in de conjunctuurcyclus de goede factor te kiezen, kan wel degelijk outperformance worden behaald.

Dat blijkt uit twee afzonderlijke studies naar het overrendement van zes verschillende factoren (zie tabel hieronder) op de Amerikaanse aandelenmarkt tijdens de vier verschillende fases van de conjunctuurcyclus.

Het Amerikaanse Northern Trust onderscheidt binnen de conjunctuurcyclus vier fases: vertraging, recessie, herstel en expansie. Het extra rendement dat de verschillende factoren (gedefinieerd als de 20% aandelen in de Russell 1000 Index met de hoogste blootstelling naar elke factor) genereren, hangt sterk af van het moment van de conjunctuurcyclus, zo blijkt uit onderzoek van de assetmanager.

Alleen de factoren waarde en kwaliteit lieten over de hele onderzoeksperiode (1978-2018) in elke fase van de conjunctuurcyclus outperformance zien, hoewel dat wel sterk wisselt.

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Zelfde uitkomst

De wetenschappers Arnav Sheth en Tee Lim van het St. Mary’s College of California deden een vergelijkbaar onderzoek, maar met een nog iets langere onderzoeksperiode: van 1953 tot 2015, waarin tien recessies waren.

Zij gebruikten deels enkele andere, weinig gangbare factoren, zoals winstgevendheid en de mate van investeringsintensiviteit, maar kwamen ongeveer tot vergelijkbare uitkomsten als de onderzoekers van Northern Trust. Alles wijst erop dat we op dit moment in de vertragingsfase zitten.

De economische groei loopt immers wereldwijd terug. Ook hebben we de eerste signalen dat een recessie in aantocht is, zoals de omgekeerde yieldcurve in de VS en een achteruitgang in de groei van de wereldhandel, al gehad. Een overweging naar de factoren low-volatility en kwaliteit lijkt daarom op dit moment op zijn plaats. 

Meeste factoren hebben wind mee

Die leveren volgens het onderzoek van Northern Trust namelijk nu, én tijdens de hieropvolgende fase van een recessie, de hoogste outperformance. Niet alleen low-vol en kwaliteit, maar de meeste factoren doen het trouwens goed tijdens periodes waarin het economisch slechter begint te gaan.

De enige factor die tijdens de vertragings- en recessiefase in totaal een licht negatief rendement oplevert is size. Als de recessie voorbij is en de groei weer toeneemt, laten de factoren die het tijdens de crisis slechter deden juist weer outperformance zien, en vice versa.

Dat onderscheid is het sterkste bij size en low volatility. Waar low volatility overweegt naar bedrijven die relatief recessiebestendig zijn, is dat bij size omgekeerd: kleinere bedrijven zijn over het algemeen meer conjunctuurgevoelig.

Wispelturig momentum

Ook de factor momentum is wispelturig. Weinig verrassend wellicht, omdat momentum ook de meest risicovolle factor is: het is in feite een gok op een groepje aandelen dat het in de voorgaande periode het sterkst heeft gepresteerd. Sentiment kan snel omslaan.

In een periode van groeivertraging in de aanloop naar een recessie presteert momentum het best van allemaal, om in de daaropvolgende fase van een recessie juist de allerslechtste prestatie te leveren. Beleggers kunnen dus extra outperformance halen door hun factorallocatie af te laten hangen van de fase in de conjunctuurcyclus. Dus flink shuffelen maar met de factorallocatie?

Larry Swedroe, chief research officer bij de Amerikaanse BAM Alliance van onafhankelijk beleggingsadviseurs, trekt juist de tegenovergestelde conclusie. Hij kiest voor een eenvoudigere strategie. "Omdat alle factoren op verschillende momenten in de conjunctuurcyclus outperformance laten zien, is een gediversifieerde portefeuille de beste strategie," vindt Swedroe.