De vloek van schijnveiligheid

"Death rates in boxing exploded after the introduction of the boxing glove. Almost nobody ever died bare knuckle boxing because head punches often resulted in broken hands, so nobody used them."

De bokshandschoen is natuurlijk ontworpen ter bescherming. Maar afgaande op bovenstaande quote is het effect averechts gebleken. Het doet denken aan de schijnveiligheid waarmee beleggers zichzelf graag omringen.

• De schijnveiligheid van een kundige fondsbeheerder. ("Ik heb liever dat er een ervaren belegger aan de knoppen zit dan dat ik zomaar een index volg") 
• De schijnveiligheid van een adviseur. ("Die man heeft ervoor geleerd en loodst me wel schadevrij door barre tijden heen")
• De schijnveiligheid van een toezichthouder. ("Ha, mijn geld zit bij partijen die wél onder toezicht van de AFM staan") 
• De schijnveiligheid van rendementen uit het verleden. ("In bijna dertig jaar hebben high yield obligaties slechts één jaar een negatief rendement laten zien") 
• De schijnveiligheid van grote trends. ("Met de bevolkings- en welvaartsgroei in Azië de komende decennia is beleggen in opkomende markten een no brainer")
• De schijnveiligheid van lage kosten. ("Dus voor mij alleen ETF's. Zijn ook heel liquide, kan ik snel in- en uitstappen")
• De schijnveiligheid van diversificatie. ("Daarom beleg ik in hedgefunds en private equity")
• ...

Zo kunnen we nog wel even doorgaan, natuurlijk. Schijnveiligheid kan een gevaarlijk goed zijn omdat het kan leiden tot roekeloosheid. Of erger nog; het kan er voor zorgen dat (in het geval van de financiële sector) beleggers een markt betreden waar ze nooit een voet zouden moeten neerzetten. Gewoon omdat het niet hun cup of tea is. 

Hap!
Een autogordel maakt een racebolide nog niet geschikt voor elke zondagsrijder. Ook niet als de banden door de APK-keuring gekomen zijn en dezelfde auto de afgelopen dertig jaar maar één keer total loss gereden is. Ook niet als je de beste constructeurs achter je hebt staan en de meest ervaren monteurs in de pit. Enfin, u vat 'm, denken we. 

Voor een belegger is schijnveiligheid misschien nog wel gevaarlijker dan de voor de hand liggende risico's. De schijnveiligheid is de wolf in schaapskleren, het is Mike Tyson die een stuk van je oor afbijt (... sta je dan met je bokshandschoenen). De enige veiligheid die de financiële markten bieden is onveiligheid. Wie die markt tegemoet gaat met blote vuisten, is in elk geval gedwongen tot voorzichtigheid. En dat is een beter overlevingsmechanisme dan twee bloedrode, glimmende bokshandschoenen.