Ziek van de beurs

Laatst kwam ik deze kop tegen: Do stock prices drive people crazy? Klik! Je kunt het je als belegger uiteraard niet permitteren zoiets niet even te lezen. En wat blijkt? Het is nog waar ook. Gek is misschien niet het goede woord, maar ziek van de beurs kun je zeker worden.

Waar er door de jaren heen al heel wat onderzoek is gedaan naar de relatie tussen gezondheid en de economie, is het effect van de beurs een ondergeschoven kindje. Maar daarom zeker niet minder interessant. In een studie getiteld Do stock prices drive people crazy? gaat een aantal Taiwanese onderzoekers op zoek naar de link tussen aandelenkoersen en psychologische aandoeningen.

• Meer columns van Jeroen Blokland

Taiwan? Dat klinkt exotischer dan het is. In Taiwan runt de overheid een staatsziekenfonds waaraan iedereen verplicht deelneemt. Daarmee kregen de onderzoekers inzicht in alle ziekenhuisopnames, bijna een half miljoen stuks, tussen 1998 en 2009.

Stijging psychologische klachten

Uit die data volgt dat op een dag dat de Taiwanese beurs met duizend punten daalt (op basis van de laatste slotkoers een beweging van 10%) het aantal opnames dat gerelateerd is aan psychologische klachten met bijna 5% stijgt. Een daling van 1% zorgt dezelfde dag voor 0,4% meer opnames en elke volgende dag dat de beurs daalt, ongeacht hoeveel, komen er nog eens 0,3% bij.

Die percentages lijken misschien niet indrukwekkend. Bedenk echter wel dat in onrustige beurstijden een daling van 1% op een dag niet zo heel veel voorstelt en dat een nachtje ziekenhuis, nog los van de behandeling, niet goedkoop is. Bovendien neemt het aantal opnames niet af op dagen dat de beurs hard omhoog gaat. Er is dus alleen maar downside.

De onderzoekers stellen ook vast dat het aantal ziekenhuisopnames vooral toeneemt bij mannen van middelbare leeftijd. Voor een deel is dat te verklaren doordat een relatief groot deel van deze bevolkingsgroep belegt. Maar het zijn mannen, en die lijden, ook op de beurs, aan chronische zelfoverschatting. Ze nemen meer risico en gaan harder onderuit als de beurs zakt.

De middelbare leeftijd zorgt er dan ook nog eens voor, dat ze niet zo veel tijd meer hebben om de verliezen goed te maken. Dat gaat spoken in je hoofd.

Californië

Hoewel het Taiwanese onderzoek goed in elkaar zit, wil ik graag toch iets meer bewijs zien. Een recent onderzoek van Engelberg en Parsons met de titel Worrying about the stock market: Evidence from hospital admissions, gericht op Californië, komt tot exact dezelfde conclusie. Op dagen dat de beurs zakt, neemt het aantal ziekenhuisopnames met psychologische klachten significant toe.

Die slappe titel die de heren voor hun onderzoek kozen, wordt gelukkig goedgemaakt door onderstaande figuur. Op 19 oktober 1987, beter bekend onder de naam Black Monday, stroomden de ziekenhuizen vol nadat de beurs 25% kelderde.

Kortom, je kunt dus letterlijk ziek worden van de beurs. Niet zo gek ook, natuurlijk. Een flinke correctie doet pijn in je portemonnee. Niet alleen vandaag, maar ook in de toekomst. Denk maar aan je pensioen. En als dan blijkt dat je, vaak in het geval van mannen, net even wat te veel risico loopt, heb je al snel de poppen aan het dansen in de bovenkamer. Bovendien bestaat de kans op een negatieve spiraal.

Meer zieken betekent minder werkenden en meer kosten, wat slecht is voor de economie, wat zijn weerslag dan weer kan hebben op de beurzen. Dit zet de oude beurswijsheid ‘een gezonde correctie’ toch in een heel ander daglicht.