Energiecrisis treft Europa keihard

Vóór de oorlog in Oekraïne verwachtte Katharine Neiss, Chief European Economist bij PGIM Fixed Income, dat het bbp van de eurozone eind 2023 ongeveer 5% boven het pre-pandemische niveau zou liggen. “Nu verwachten wij dat het eind 2023 op het niveau van vóór de pandemie zal liggen. Daarom denken wij dat de kosten van deze crisis ongeveer 5% van het bbp van de eurozone zullen bedragen.”

Het energietekort in Europa heeft geleid tot een hoge inflatie, waardoor het reële inkomen van huishoudens is gedaald. Bovendien zal de aanstaande rantsoenering van het industriële gasverbruik de productie verminderen. Het historisch lage consumentenvertrouwen en de pessimistische vooruitzichten voor het bedrijfsleven zullen de negatieve gevolgen nog versterken door een daling van de consumptie en de investeringen, aldus Neiss in de publicatie Winter is coming.

Vooral Duitsland kwetsbaar

De blootstelling van Europa aan Russisch aardgas is zeer asymmetrisch, waarbij Duitsland en Italië het kwetsbaarst zijn van de grote vier economieën, aldus Neiss. Volgens David Page, Head of Macro Research bij AXA Investment Managers, moet Duitsland vrijwel zeker gas rantsoeneren, hetgeen een recessie kan verdiepen. "Het kan ook nodig zijn in Italië als de reductie niet de beoogde 10% haalt."

"De blootstelling van Europa aan Russisch aardgas is zeer asymmetrisch"

Landen als België, Nederland, Frankrijk en Spanje lopen minder risico op een gastekort aangezien deze landen volgens AXA IM een meer gediversifieerde gastoevoer hebben door LNG-installaties. Toch acht PGIM Fixed Income LNG geen duurzame strategie voor de periode na dit jaar, gezien de beperkte wereldwijde voorraden en de infrastructurele beperkingen.

Energietekort neemt uiteindelijk af

AXA IM gaat er van uit dat de ernst van het energietekort uiteindelijk afneemt. “Op de zeer lange termijn zullen de huidige hoge energieprijzen en de onzekerheid waarschijnlijk de overstap naar hernieuwbare vormen van energie versnellen, waardoor Europa een duurzame en steeds zekerder binnenlandse energievoorziening krijgt. Op de korte termijn is de diepte van de crisis afhankelijk van hoe streng de winters zijn.”

Langdurige gevolgen

Volgens analisten van vermogensbeheerder Loomis Sayles, onderdeel van Natixis Investment Managers, lijken beleggers zich wel bewust van de ernstige gevolgen van een gasafsluiting. “Maar ze onderschatten de mogelijkheid van langdurige economische verstoring en structurele veranderingen in de wereldhandel en de energieverhoudingen”, schrijven de analisten van Loomis Sayles.

Hoewel veel aandacht is besteed aan het kortetermijnprobleem - genoeg gas krijgen om de winter door te komen - verwachten deze analisten de langdurige gevolgen van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne.”