Fleur van Dalsem werkt ruim tien jaar bij IEX en is sinds haar studietijd actief in het wereldje van de financieel economische journalistiek. Als redacteur werkte zij voor verschillende financieel economische tijdschriften en websites.

Fleur schrijft voor meerdere IEX-websites, vooral voor IEXProfs, en voor het IEXProfs magazine.

Nieuws

Bent u al AIFM?

Slechts 40% van het verwachte aantal AIFM-vergunningsaanvragen is bij de AFM ingediend. De voor- en nadelen.

De AIFM-richtlijn (zie kader onderaan) is een omvangrijk pakket van Europese regelgeving die van toepassing is op (nagenoeg) alle beleggingsinstellingen die in of vanuit de Europese Unie worden aangeboden en nog niet onder UCITS vallen.

De AIFM-richtlijn brengt daarmee een groot aantal beleggingsinstellingen, met name partijen die zich uitsluitend richten op professionele beleggers, voor het eerst onder toezicht. Om als beheerder een AIFM-vergunning te krijgen, heeft toezichthouder AFM informatie nodig over onder andere de karakteristieken van het fonds en moet aan een groot aantal voorwaarden worden voldaan, zoals het aanstellen van een bewaarder en minimale kapitaalseisen.

Op 22 juli aanstaande moeten aanbieders die onder de AIFM-richtlijn vallen op z’n minst een vergunningsaanvraag bij de AFM hebben liggen. Maar ook na het verkrijgen van de vergunning moeten beleggingsinstellingen aan strenge regels voldoen. De richtlijn stelt doorlopende eisen, zoals het voorkomen van belangenconflicten, het voeren van een passend risico- en liquiditeitsbeheer, het zorgen voor een onafhankelijke waardering van de activa en diverse transparantieverplichtingen.

Bovendien kent de richtlijn een aantal specifieke bepalingen die alleen gelden ingeval van het verkrijgen van zeggenschap in niet-beursgenoteerde ondernemingen of als gebruik wordt gemaakt van een hefboom. 

Al met al flink wat eisen waaraan partijen moeten voldoen voordat zij überhaupt in aanmerking komen voor een vergunning. Aanbieders die zich alleen richten op professionele beleggers en aan bepaalde voorwaarden voldoen (zie het kader: Wat is de AIMF-richtlijn?) kunnen volstaan met een registratie en hebben geen vergunningsplicht. 

Slecht 40% is binnen
De AFM heeft het afgelopen jaar, het overgangsjaar, de vergunningaanvragen behandeld en heeft ongeveer 40% van de verwachte aanvragen binnen. Nog niet zoveel, volgens woordvoerdster Imre de Roo: “Wij hadden verwacht dat meer partijen al een vergunning zouden hebben aangevraagd. Beheerders, die op 21 juli 2013 bevoegd waren in het kader van hun beroep of bedrijf in Nederland alternatieve beleggingsinstellingen te beheren, hebben nog tot 22 juli om bij de AFM een AIFMD-vergunning aan te vragen of melding voor het registratieregime in te dienen.”

Het kan volgens de AFM zo zijn dat partijen de hele overgangsperiode nodig hebben om aan de nieuwe regelgeving te voldoen, of mogelijk wachten ze om andere redenen bewust tot einde van de overgangsperiode. “Maar het is mogelijk dat er ook enkele partijen bij zijn die zich toch nog niet hebben gerealiseerd dat zij onder het bereik van de AIFM-richtlijn vallen.” 

Dat denkt Geertje Strampel, senior manager Risk Advisory Services bij BDO Consultants, ook. “Enerzijds denk ik dat die partijen die vergunningsplichtig zijn onder de AIFMD misschien niet in alle gevallen de impact goed inschatten. Daarnaast zijn dit in een aantal gevallen partijen die nog nooit onder toezicht hebben gestaan en daarom de implicaties van het niet hebben van een vergunning niet helemaal goed inschatten. En er zijn ook partijen die krachten bundelen en daarmee niet zelf een vergunning aanvragen.” 

Gemixt beeld Europa
Partijen die de nieuwe regels serieus nemen, hebben volgens de AFM niets te vrezen “Iedereen zal op 22 juli 2014 aan alle nieuwe AIFM-regels moeten voldoen. Aanvragen van integere en goedwillende partijen die de nieuwe regels serieus nemen gaan we serieus behandelen, maar tegen instellingen die de regels aan hun laars lappen, zullen we optreden.”

In de rest van Europa wordt de richtlijn ook ingevoerd. Hoe het daar gaat met de invoering, heeft de AFM niet genoeg zicht op. Volgens Geertje Strampel lijkt het in sommige landen makkelijker te zijn dan wel sneller te gaan om een vergunning te verkrijgen. “Maar er zijn landen die een soortgelijke indruk laten zien als in Nederland.”

Nadelen 

• De A staat voor Alternative, een breed begrip en wellicht verwarrend voor beleggers. Reguliere beleggingsfondsen kunnen namelijk ook onder de AIFM-richtlijn vallen en daar is niks alternatiefs aan. 

• De mogelijke extra kosten om aan de nieuwe regels te voldoen en te blijven voldoen. Vooral de belasting voor kleine partijen is groot, aldus Strampel. “Daarnaast is het een wet die op partijen van toepassing is die allemaal verschillen qua omvang, complexiteit en aard van de activiteiten. Dit maakt het lastig voor partijen om hun weg daarin te vinden.” 

Wat is de AIFM-richtlijn? 

De AIFM-richtlijn (Alternative Investment Fund Managers) is een Europese richtlijn die geharmoniseerde regels introduceert voor beheerders van alternatieve beleggingsinstellingen, kortweg abi. Sinds 22 juli 2013 geldt de AIFM-richtlijn in Nederland en per 22 juli 2014 komt een eind aan het overgangsjaar en moet de sector klaar zijn voor de richtlijn.

Beleggingsinstellingen kwalificeren in beginsel of als abi, of als instelling voor collectieve belegging in effecten (icbe). Icbe’s kennen sinds de inwerkingtreding van de eerste ICBE-richtlijn in 1985 al een geharmoniseerd Europees regelgevend kader. Deze regels zien met name toe op het aanbieden van deelnemingsrechten in icbe’s aan niet-professionele beleggers. Beheerders van abi’s waren voorheen niet onderworpen aan Europese regels. Er zijn een aantal uitzonderingen op de richtlijn. De beheerder is vrijgesteld van vergunningsplicht: 

• Voor fondsen waarvan het totale fondsvermogen niet meer dan 100 miljoen euro (inclusief leverage) bedraagt. 

• Of niet meer dan 500 miljoen euro (met een lock-up van ten minste vijf jaar) bedraagt.

 

  • dit artikel verscheen eerder in het julinummer van IEXProfs magazine


Fleur van Dalsem is redacteur bij IEX.nl. Fleur van Dalsem neemt posities in op de financiele markten. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Lees meer

China; opnieuw lieveling van beleggers?