Fenomenaal Chinees beursherstel lonkt

De val van Chinese aandelen houdt onverminderd aan. De MSCI China, die 2021 en 2022 al in het rood had afgesloten, verloor in 2023 nog eens 14% (uitgedrukt in euro). Het totale verlies over die drie jaar was op 18 januari 2024 al opgelopen tot 44%, terwijl wereldwijde aandelen over dezelfde periode 40% stegen.

Chinese and Hong Kong Stocks have lost a combined $6.3 Trillion from the 2021 peak valuations ?? pic.twitter.com/KuAW169WAN

— Barchart (@Barchart) January 23, 2024

Zelfs en vooral de tot voor kort felbegeerde Chinese technologieaandelen hebben flinke klappen gekregen. Ali Baba noteert vandaag bijna 70% lager dan begin 2021. Ook de Chinese yuan staat onder druk en verloor in drie jaar tijd 10% tegenover de Amerikaanse dollar.

De voornaamste oorzaken van de malaise zijn bekend: het strenge coronabeleid, de verstoorde productieketens, de onvoorspelbare overheid die bedrijven – met name uit de technologiesector – hard aanpakt, de protectionistische maatregelen van de VS en de mislukte herstart na de coronacrisis begin 2023, toen de opleving meteen weer inzakte.

Alexis Bienvenu

Vastgoedcrisis grootste probleem

Helemaal bovenaan de lijst van Chinese problemen staat echter de vastgoedcrisis, waar maar geen einde aan lijkt te komen. Diverse steunmaatregelen in de afgelopen twee jaar ten spijt, zoals onder meer het riskante 'bevel' aan banken om vastgoedontwikkelaars meer geld te lenen, komt de activiteit in de sector niet opnieuw op gang.

Zo is in 2023 de verkochte woonoppervlakte met 12,7% gedaald. De prijzen van nieuwbouwwoningen in de zeventig grootste steden van het land liggen eind 2023 nog eens 0,9% lager dan een jaar geleden, nadat de prijzen in 2022 ook al 2,30% achteruit waren gegaan. Bij bestaande woningen is de prijsdaling nog groter.

Tel daarbij op een nog maar net begonnen bevolkingskrimp (in 2023 waren er twee miljoen Chinezen minder) en een historisch hoge schuldenlast, publiek en privaat, vabn 360 van het bbp (eind 2022) en de situatie oogt even rampzalig als ze amper enkele jaren geleden nog veelbelovend leek, toen China's ster nog rijzende was.

Positieve factoren 

Is de situatie dan wanhopig? Dat nu ook weer niet. China beschikt op lange termijn nog steeds over belangrijke troeven. Om te beginnen de structurele economische groei. Ook al lag een van de centrale pijlers van de economische model – vastgoed – de afgelopen jaren onder vuur, toch bleef de bbp- groei (in elk geval volgens de officiële cijfers) ruim positief. De afgelopen vijf jaar bedroeg de groei ondanks de coronacrisis gemiddeld nog altijd 5,2%, een cijfer dat wellicht ook in 2024 benaderd wordt (Bloomberg-consensus).

Een tweede posieve factor is het monetaire beleid. De beleidsrente is in China de afgelopen drie jaar wel flink gedaald, maar er blijft meer dan voldoende ruimte over om zo nodig de monetaire stimuli op te voeren.

Voorzichtige centrale bank

Sommigen vinden wellicht dat de Chinese centrale bank zich te terughoudend opstelt, zeker nu de totale inflatie al enkele maanden negatief is. Anderen zijn daarentegen van mening dat de Chinese centrale bank de economie niet wil overstimuleren om geen hinderlijke inflatiegolf te ontketenen, zoals recent in het Westen is gebeurd. Om de economie aan te zwengelen, neemt ze bovendien eerder haar toevlucht tot een aanpassing van de verplichte reserveratio's voor banken, en die zijn al aanzienlijk verlaagd.

Tot slot is de kerninflatie van circa 0,60% op jaarbasis laag. Met het voorzichtige monetaire beleid vermijdt de centrale bank – in tegenstelling tot de Westerse tegenhangers – niet alleen een inversie van de rentecurve, maar houdt ze de rente ook op een niveau dat past bij een nominale groei van 5%. Als de groei in het Westen even hoog zou zijn, zou een richtrente van 2% zeker niet restrictief lijken!

Enorm herstel in vooruitzicht

Desonandanks volstaan alle positieve factoren niet om de argwaan bij beleggers op korte termijn weg te nemen. Zolang de vastgoedcrisis voortduurt, zal het sluimerende risico op een bankencrisis als een molensteen om de nek van de Chinese beurs en het consumentenvertrouwen blijven hangen. Die crisis kan nog wel enkele jaren aanhouden. Kunt u zich echter inbeelden welk fenomenaal herstel daarop kan volgen? 

"Zolang de vastgoedcrisis voortduurt, zal het sluimerende risico op een bankencrisis als een molensteen om de nek van de Chinese beurs en het consumentenvertrouwen blijven hangen"

De uitdagingen op heel lange termijn, met name op demografisch, geopolitiek en bestuurlijk gebied, zullen door de huidige maatregelen uiteraard niet verdwijnen. Zodra de vastgoedmarkt is gestabiliseerd, zal het enthousiasme waarmee het geringste positieve nieuws wordt begroet echter omgekeerd evenredig zijn aan de overdreven zwaarmoedigheid van vandaag. China heeft geen haast. Ook beleggers moeten geduld hebben.