Edin Mujagic is hoofdeconoom van OHV Vermogensbeheer en is gespecialiseerd in (de gevolgen van) het beleid van de centrale banken. Hij heeft verschillende boeken op zijn naam staan, waaronder "Geldmoord: hoe de centrale banken ons geld vernietigen" en "Boeiend en geboeid: een monetaire geschiedenis van Nederland sinds 1814/1816". Hij studeerde monetaire economie aan de Universiteit van Tilburg.

Column

Fed zal in september al beginnen met afbouwen balans

Nee, met de rente gebeurt niks, maar de Fed heeft gezegd dat ze relatief snel de balans gaan afbouwen. Start in september, denkt de markt.

Zo, en nu kunnen ze op vakantie. Ik heb het over de leden van het rentecomité van de Fed. Dat comité vergaderde afgelopen twee dagen en gisteren avond Nederlandse tijd bleek wat die beraadslaging opgeleverd heeft.

De officiële rente in de Verenigde Staten gaat niet omhoog. Geen belegger of analist die daardoor verrast werd. Wat wel anders was dan de verwachtingen was een kleine taalkundige wijziging.

Waar de Fed in juni nog zei zijn balansomvang, opgezwollen door meerdere rondes van quantitative easing in de afgelopen jaren, dit jaar te beginnen te verkleinen, zegt de bank nu dat relatief snel te gaan doen.

Snel is al in september

Communis opinio op de markten is dat relatief snel een codeterm voor september is. Dan staat de eerstvolgende vergadering op de agenda mét een persconferentie na afloop.

Dat laatste is niet onbelangrijk omdat de Fed elk stapje in de richting van een iets minder ruim beleid rustig wil uitleggen zodat de markten niet schrikken.

Die belofte om haar balans relatief snel te gaan afbouwen, is echter wel een voorwaardelijke belofte. De bank gaat dat alleen doen als de economie zich blijft ontwikkelen zoals de Fed verwacht.

Inflatie mag niet zakken

Concreet houdt dat in dat de economische groei niet terug moet vallen, de arbeidsmarkt op volle toeren moet blijven draaien én de inflatie niet verder omlaag mag gaan. Mocht de groei wat tegenwind krijgen en/of de Amerikaanse inflatie verder blijven zakken, dan is het maar zeer de vraag of de Fed het beleid minder ruim zal maken.

Die lagere groei is evenwel zeer wel mogelijk. Daags voordat het Fed-rentecomité zou beginnen te vergaderen, liet het Internationaal Monetair Fonds bijvoorbeeld weten voorspellingen voor economische groei in de VS dit en volgend jaar te kortwieken van 2,3 naar 2,1 respectievelijk van 2,5 naar 2,1%.

Maar laten we aannemen dat het IMF te somber is en dat de Amerikaanse economische groei niet vermindert.

Spelen met vuur

Dan kan de Fed wellicht beginnen haar balans iets af te bouwen, maar de bank zal er alles aan gelegen zijn de Amerikaanse economie en de markten niets in de weg te leggen.

Een vermindering van de balans, lees verkoop van staatsobligaties met waarschijnlijk opstuwend effect op de rentes, én een renteverhoging iets meer dan twee maanden erna, in december, zou misschien spelen met vuur zijn.

Zeker als de inflatie inderdaad niet weer gaat stijgen of zelfs verder blijft dalen. Dit allemaal is uiteraard uiterst belangrijk voor beleggers in aandelen. Verwachtingen over bedrijfsresultaten en de economische omgeving zijn cruciaal voor hen.

Neutraal voor aandelenbeurzen

De economische omgeving bepaalt voor een belangrijk deel het bedrijfsresultaat en de economische omgeving op zijn beurt wordt voor een belangrijk deel bepaald door de verwachte acties van de Fed.

Een grote mate van zekerheid dat de bank zijn balans redelijk snel zal beginnen af te bouwen, dat dat proces rap zal verlopen en dat de bank de officiële rente tussen nu en eind 2018 nog vier keer zal opkrikken, zou wellicht neutraal zijn voor de aandelenbeurzen.

Immers, dat is al enige tijd de verwachting omtrent de koers van de Fed. Het zijn de afwijkingen van die verwachte koers die voor de aandelenbeurzen van groot belang zijn. Afwijking in de zin dat de Fed de officiële rente sneller verhoogt dan verwacht, zou slecht nieuws voor de markt zijn.

Niet vier keer omhoog

Een afwijking in de zin dat de Amerikaanse monetaire ridders de officiële rente minder dan vier keer zullen verhogen tot en met 31 december 2018 daarentegen zou de feest op de aandelenmarkten verlengen.

De kans op de tweede afwijking is aanmerkelijk groter dan de kans op de eerste. Persoonlijk zie ik nog eerder San Marino én Andorra zich miraculeus kwalificeren voor het WK voetbal in Rusland volgend jaar dan dat de Fed de rente meer dan vier keer zal opkrikken tot eind 2018.

Maar…zou dat an sich niet slecht moeten zijn voor de aandelenmarkten wereldwijd omdat te lang een zeer ruim monetair beleid voeren tot hoge inflatie kan leiden, iets wat geen goed nieuws is voor veel bedrijven en aandelenmarkten, ook omdat dan de rentes zeer hoog zouden worden?

Walhalla voor aandelen

Normaliter wel inderdaad. Alleen is de inflatie tot nu toe wel erg laag, zeker gezien al het monetaire geweld van de afgelopen jaren. Veel beleggers raken er dan ook van overtuigd dat die oude relatie tussen zeer ruim monetair beleid en inflatie niet opgaat of in ieder geval minder sterk dan in het verleden.

Wat dan overblijft is een soort walhalla voor de aandelenmarken: wel veel brandstof (gratis geld) zodat de motor lekker blijft draaien maar niemand die aan de noodrem (hoge inflatie) zal trekken. Of die overtuiging terecht is of niet, zal de tijd uitwijzen.

Ondertussen blijven voorlopig aandelenmarkten in hun walhalla verkeren. En kunnen dus niet alleen de Fed-bestuurders zorgeloos op vakantie.

Edin Mujagic is hoofdeconoom van OHV Vermogensbeheer en is gespecialiseerd in (de gevolgen van) het beleid van de centrale banken. Hij heeft verschillende boeken op zijn naam staan, waaronder "Geldmoord: hoe de centrale banken ons geld vernietigen" en "Boeiend en geboeid: een monetaire geschiedenis van Nederland sinds 1814/1816". Hij studeerde monetaire economie aan de Universiteit van Tilburg. Hij schrijft op persoonlijke titel. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Alternatieve beleggingen