Interview

"Beleggen is geen spelletje meer"

Al meer dan een jaar zit ex-ondernemer Jeroen Vetter op kantoor aan het Aegonplein. Hij is tegenwoordig Head of Investment Office bij de verzekeraar. Grappig dat uitgerekend een hervormer als hij in dienst treedt bij deze voormalige kampioen van de woekerpolis en de Winstverdriedubbelaar.

President Trump mag graag zijn politieke gelijk halen op Wall Street. Zet hij de wereldvrede op scherp met zijn wedstrijdje wie-heeft-de-langste met Kim Jong-un? Geen sprake van.

Er was even een dipje in de koersen, maar die stegen daarna vrolijk verder. Bedreigt hij de wereldeconomie met zijn importheffingen op niet-Amerikaans staal en aluminium? Wat een onzin. De beurs steeg juist, de dag na dat nieuws.

Nu Kim in gesprek wil met Trump en schermt met concessies, moet u van goeden huize komen om tegen de redenering van The Donald in te gaan. Toch is dat precies wat de huisanalisten van Aegon deden. In oktober vorig jaar al, in hun Long Term Scenarios 2018-2021 met de veelzeggende titel The Tide is High –  But for How Long?

Eigenwijsheid

“Wij geloven dat de Amerikaanse economie gaat afkoelen in 2019,” schreven zij toen. “Dat zal een economische neergang in andere regio’s veroorzaken die wij kwalificeren als een milde wereldwijde recessie.” Kijk, dit soort contraire eigenwijsheid verklaart waarom Jeroen Vetter vorig jaar naar Aegon is overgestapt.

“Aegon is primair een verzekeraar en pensioenprovider. Hier zitten beleggers voor de zeer lange termijn.” En dat bevalt hem. Vetter, als student ooit verkoper van elektronica bij Radio Modern, is al heel lang een Dutch Investment Influential.

Hij werd bekend door Fundcoach, een online supermarkt in beleggingsfondsen die hij in 2000 opzette samen met Jan Welkzijn en die zij in 2003 verkochten aan SNS Bank. Bijna twintig jaar geleden, nog op eigen benen, mocht Vetter zelf ook graag tegen heilige huisjes schoppen. “Ik beleg al sinds mijn achttiende. Met Fundcoach begon ik vooral als ontevreden klant van een Nederlandse grootbank. Ik vond hun aanbod aan fondsen zó mager!”

Buitenlandse fondsen zijn beter

Welkzijn en hij bouwden een platform waar beleggers via een internetrekening rechtstreeks konden beleggen in honderden fondsen van buitenlandse aanbieders als Fidelity, JP Morgan AM en Franklin Templeton.

Het was vooral Vetter die Fundcoach vervolgens handig via de media wist te promoten. “Je kunt er niet omheen dat de buitenlandse fondsen gemiddeld genomen gewoon beter scoren dan de Nederlandse”, zo peperde hij het vaderlandse financiële establishment in januari 2003 via de Volkskrant fijntjes in. Ja, buitenlandse fondsen zijn vaak kostbaar.

“Maar vergeet niet dat de kostenstructuur van Nederlandse fondsen ontzettend ondoorzichtig is.” De dotcomcrash had Nederlandse particuliere beleggers gehard en serieuzer gemaakt, stelde hij destijds. “[Zij] nemen niet langer genoegen met het gekleurde aanbod van hun eigen bank.”

"Beleggers nemen geen genoegen met aanbod eigen bank"

 

Volvobeleggers 

Hij deinsde er evenmin voor terug om zijn potentiële klanten op hun nummer te zetten. “Veel beleggers zeggen voor de lange termijn te beleggen, maar evalueren en handelen op de korte termijn.” Fundcoach organiseerde drukbezochte cursussen om de dames en heren te stimuleren tot een beter afgewogen oordeel en meer zelfbeheersing in hun beleggingsgedrag.

Vetter hamerde op oude maar te weinig gepraktiseerde wijsheden als spreiding en vasthouden aan de vooraf gekozen strategie, ook als de beurzen onderuitgaan. Hij waarschuwde ook vaak tegen hypes als turbo’s en derivaten en themafondsen.

Zeker toen waren er maar weinig beleggingsprofessionals die zo ongezouten hun mening durfden te geven als Vetter. Daar zijn de journalisten dol op. Net als op een soort soft news waarvoor Vetter een fijne neus aan de dag legde. Periodieke onderzoeken bijvoorbeeld die zouden aantonen dat BMW-rijders overwegend in hedgefondsen beleggen en Citroën-rijders als beleggers niet durven te kiezen.

Nee, dan Volvo-rijders. Dát zijn veruit de verstandigste en meest succesvolle beleggers, zo zou jaar in jaar uit blijken uit de Fundcoachonderzoeken. Onnodig te zeggen dat Vetter in die tijd zelf Volvo reed.

Geen spelletje

Dat commerciële talent zal hem geen kwaad hebben gedaan aan het Aegonplein in Den Haag Mariahoeve. Vetter is aangenomen als Head of Investment Office. “Ik ben verantwoordelijk voor alle beleggingsdienstverlening binnen Aegon en voor alle beleggingen die Aegon aanhoudt voor rekening en risico van de klant.”

Wel grappig dat uitgerekend een hervormer als hij in dienst treedt bij deze voormalige kampioen van de woekerpolis en de Winstverdriedubbelaar. “Ja, ik begrijp dat je dat zegt,” reageert hij. “Ik heb natuurlijk ook gedacht: moet ik dat nou wel doen? Maar de cultuur en de mensen hier zijn compleet veranderd.” Voor hem was de grote attractie dat hij bij Aegon een nieuwe etappe kan afleggen in zijn inmiddels achttien jaar durende kruistocht om de Nederlandse particuliere belegger volwassener te maken.

“Beleggen is geen spelletje meer, zoals in de jaren negentig. Hét thema vandaag de dag is: beleggen om uw pensioengat te dichten. Ongeveer een derde van alle Nederlanders heeft zo’n gat, en bij zzp’ers ligt dat op 40%. Aegon is ideaal gepositioneerd voor die markt.”

Strenge regels zijn goed

Het concern belegt immers al miljarden aan pensioengeld. “Aegon beheert wereldwijd 743 miljard euro. Wij behoren tot de grootste assetmanagers van Europa en zijn in Nederland een van de weinige grote die nog over zijn, samen met NN IP.”

Van verzekeraar ontwikkelt Aegon zich steeds meer tot assetmanager. “Dezelfde pool van langetermijnbeleggingen wordt ingezet voor verschillende doelgroepen. Dat is het idee.”

Vetter noemt dat de retailisering van het pensioenbeleggen en de institutionalisering van het beleggen voor de particulier. “Wet- en regelgeving en toezicht zijn veel strenger geworden en eerlijk gezegd ben ik daar een warm voorstander van. Zoiets als MiFID II is geen moetje. Het is een kans om je strategie te herzien, om je concern klaar te maken voor de toekomst.”

Hypotheken als alternatief

Toen hij begon in deze wereld was het al te gemakkelijk geld verdienen met beleggen. “Nu draait het veel meer om risicomanagement en om zo laag mogelijke kosten.” Aegon is goed in beide, zegt Vetter.

“Zo hebben wij de hypotheek ontdekt, als belegging voor onszelf. Als langetermijnbelegger kunnen wij een concurrerend lage rente bieden. Vroeger waren wij klein in hypotheken. Nu zijn we de nummer vier in Nederland.” Eind 2016 had Aegon Nederland bijna 25 miljard euro aan hypotheken uitstaan, vorig jaar kwam daar negen miljard bij.

“Door onze schaal kunnen we voor iedere individuele belegger een op zijn specifieke situatie afgestemde lifecycleportefeuille samenstellen. Meer risico dus aan het begin van de rit, geleidelijk minder naar het einde toe. En die portefeuilles zijn veel breder samengesteld dan vroeger.” Niet meer alleen aandelen en staats- en bedrijfsobligaties.

“In het vastrentende deel zijn asset-backed securities de voornaamste toevoeging. Daar zit ook high yield in en emerging market debt. Het deel zakelijke waarden is uitgebreid met vastgoed en grondstoffen.”

“Buitenlandse fondsen scoren gemiddeld genomen gewoon beter”

Abonnement voorkeur particulieren

Aegon past dezelfde beleggingsstrategie toe voor zijn pensioenklanten. “Ook bij Aegon PPI krijgt iedere deelnemer een pensioen afgestemd op zijn eigen levenscyclus.” De PPI-pensioenen zijn alleen te koop via speciale consultants. Voor Beheerd Beleggen Box I – voor pensioengatbeleggers – moet de particulier verplicht naar een financieel adviseur.

Beheerd Beleggen kost jaarlijks ongeveer 0,6% van het belegde kapitaal. De kosten van de adviseur komen daar nog bovenop. “Die variëren,” aldus Vetter. “De één werkt volgens uurtje-factuurtje, de ander declareert een jaarlijks abonnement.”

Voor de meeste particulieren verdient zo’n abonnement de voorkeur, denkt hij. “Ook Beheerd Beleggen vergt een zeker doorlopend onderhoud. Vooral ingewikkeld is de fiscale jaarruimte: hoeveel de pensioengatbelegger per jaar maximaal bij mag sparen zonder dat hij extra wordt be last. Die jaarruimte moet elk jaar opnieuw worden uitgerekend.”

MiFID-beperkingen

Volgens een onderzoek van de AFM van drie jaar geleden hebben Nederlandse particulieren gezamenlijk voor 200 miljard euro belegd. “In 2015 viel driekwart daarvan in de categorie vermogensbeheer, 16,5% (33 miljard euro) was execution only en 8,5% (zeventien miljard) was advies.”

MiFID II maakt het adviesbeleggen vrijwel onmogelijk. “Ik denk dat advies bijna helemaal is verdwenen.” Van de 200 miljard zit 160 miljard bij de grootbanken en slechts twee miljard bij verzekeraars.

“Als wij onze fair share willen claimen, valt er dus nog een wereld te winnen.” Nu maar hopen dat volgend jaar niet Donald Trump gelijk krijgt, maar Aegons team van dwarsige huisanalisten.

 

Pensioen