Iedereen wil rendement maken met robots

De rise of the robots is onomkeerbaar. Robots en artificiële intelligentie nemen meer en meer taken van mensen over, en worden bovendien slimmer, efficiënter en goedkoper. Drones gaan pakketjes bezorgen, McDonald’s wil de komende jaren 25.000 door robots bestierde restaurants openen, het eerste door robots gerunde hotel viert zijn eenjarige bestaan in Japan en zelfrijdende auto’s zetten de transportsector op zijn kop.

Robotica en automatisering kunnen de productiviteit op peil houden of opvoeren in een wereld, die wordt gekenmerkt door lage groei, stijgende arbeidskosten in ontwikkelde landen en vergrijzing. Boston Consulting Group verwacht voor de sector jaarlijks 10% groei voor de komende tien jaar, vier keer zo snel als de wereldeconomie. Het aantal robots dat zijn intrede doet in huishoudens stijgt tussen 2016 en 2019 tot 31 miljoen, tegen 3.700 in 2015 volgens het IFR World Robotics Report 2016.

“Demografische veranderingen zijn een belangrijke aanjager van investeringen in robots en automatisering,” zegt Lingen. “Duitsland investeert bijvoorbeeld zwaar in robotica. Niet zozeer om banen overbodig te maken, maar om processen te automatiseren, robots het zware werk te laten verrichten en banen lokaal te behouden. In sommige sectoren in ontwikkelde landen wordt het steeds moeilijker om arbeid te vinden voor bijvoorbeeld lopende bandwerk.“

Consumentenelektronica 

“Robots maken hun entree ook in nieuwe terreinen zoals consumentenelektronica, gedreven door bedrijven als Apple. Collaboratieve robots vinden hun weg naar kleinere werkplaatsen; het is niet lnger alleen de automotive sector die de vraag naar robots stuwt. Thuis gebruiken we robotstofzuigers of slimme assistenten die het licht of de thermostaat bedienen. De meeste nieuwe auto’s hebben geavanceerde hulpsystemen zoals noodremsystemen, de bouwstenen voor de zelfrijdende auto die over slechts een paar jaar onderdeel van ons leven zijn.”

Robots, automatisering en artificiële intelligentie zijn de aanjagers van productiviteit en nemen baantjes over, die niemand wil. Iedereen ziet het potentieel en te willen beleggen in de roboticarevolutie. Door de overweldigende belangstelling is minder dan twee jaar na de oprichting het Robotica-fonds van vermogensbeheerder en themabelegger Pictet Asset Management in maart overgegaan tot een soft close. In die periode is er bijna 3,5 miljard euro gestroomd in het fonds van de Zwitserse portfoliomanagers Peter Lingen en Karen Kharmandarian.

“Veel mensen begrijpen de kansen. Het raakt hun dagelijks leven, en zij zien op hun werk de toepassingen,” zegt ] Lingen, een in Rhenen geboren Zweed met Nederlandse vader. “We waren er vroeg bij met het fonds, en de timing was goed want het was een hot topic in de media. Het ging voortdurend over robots, die onze banen overnemen.” 

Thema zuiver houden

“We willen de liquiditeit bewaken, en onszelf een adempauze gunnen,” verklaart Lingen het waarom van de soft close. “Ook willen we het thema zuiver houden. We nemen alleen bedrijven op in het universum, waarvan minimaal 20% van de bedrijfswaarde is toe te schrijven aan het thema. Het fonds kan open als we het universum uitbreiden van circa 200 bedrijven. Daar denken we over na, maar ik wil er niet teveel over zeggen behalve dat we in sommige gebieden van de technologie en zorg capaciteit kunnen toevoegen aan het fonds zonder de focus op het thema te verliezen”, zegt Lingen.

\Ondanks dat veel geld wordt geïnvesteerd in robotica en artificiële intelligentie staat de trend nog in de kinderschoenen. Het kopen van de juiste aandelen in de vroege fase kan potentieel gigantische rendementen opleveren. Komt de overweldigende belangstelling voor het fonds ook niet doordat iedereen op zoek is naar een nieuwe Facebook?

Lingen denkt het fonds gelukszoekers aantrekt, maar ziet onder de huidige 54 posities niet direct nieuwe Facebooks, Googles of Amazons; wel verbogen schatten – met name bedrijven met een beurswaarde tussen grofweg 1 en 10 miljard dollar – die maar weinig beleggers kennen. “Sommige trends waarin wij beleggen, zijn al redelijk volwassen. In het midkapsegment is consolidatie gaande, en er zijn industrieleiders ontstaan die lange termijn groeipotentieel bieden. Ook telt het fonds onbekende bedrijven die veel waarde bieden: vaak disruptors die hoogwaardige content en intellectueel eigendom bezitten en alledaagse problemen voor ons oplossen.“

AAA-rating bij CityWire

De portfoliomanager, afgestudeerd aan de universiteit van Uppsala, studeert kortstondig aan de Rijksuniversiteit Groningen voordat zijn carrière begint bij ABN Amro in London. In 2000 krijgt hij in dienst van Swedbank Robur zijn eerste technologiefonds onder zijn hoede, dat hij ruim vijftien jaar bestiert. In januari 2016 start Lingen bij Pictet in Geneve om het Robotics fonds mede te beheren, dat een paar maanden eerder het levenslicht zag.

Hij beheert het thematische aandelenfonds zo goed, dat CityWire hem in april zijn eerste AAA-rating geeft. Daarmee behoort Lingen tot de 10% best presterende fondsmanagers in de categorie thematische aandelenfondsen. De informatieratio, het risico gecorrigeerd rendement van een belegging, vormt het fundament voor het oordeel, en houdt in dat de fondsmanager het gedurende drie jaar op rij beter heeft gedaan dan de benchmark.

Fondsmanagers met eerste AAA-rating in april bij CityWire 

De vijver aan bedrijven waarin Lingen kan vissen, wordt groter doordat robots meer mainstream worden. Een belangrijk deel van zijn werk is om de hypes te vermijden en de trends eruit te pikken, die de tand des tijds kunnen doorstaan. Disruptie levert veel verliezers en een handjevol winnaars op.

Bewezen businessmodel 

Het is het moeilijkste onderdeel van zijn werk, erkent de portfoliomanager. “Veel bedrijven die passen in het thema worden ingelijfd voordat ze naar de beurs gaan. Wij selecteren aandelen met de hoogste blootstelling aan het thema, van bedrijven met een bewezen businessmodel. Er zijn veel fusies en overnames gaande in de software- en halfgeleidersector, zoals recent NXP. Die overnameprooien proberen we te identificeren, en eventueel in de portefeuille op te nemen.”

Fondsmanagers met een eerste rating in april bij CityWire