Biodiversiteitsverlies, het megarisico dat slechts enkelen zien

Het verlies van biodiversiteit is volgens De Nederlandsche Bank (DNB) een groot risico voor de financiële stabiliteit. Cardano heeft een methode ontwikkeld om dit verlies te meten en zo de beleggingsrisico’s in kaart te brengen. IEXProfs sprak met Dennis van der Putten, Chief Sustainability Officer bij Cardano.

meer
Bio Kim Bergsma is als journalist geïnteresseerd in alles waarin zij zich kan vastbijten. Ze heeft ervaring als freelancer voor een regionaal dagblad en is eerder redacteur geweest op een podcast-redactie. Na het afronden van de master Journalistiek en Nieuwe Media, maakt ze zich nu de financieel-economische materie eigen die IEX en Beursduivel zijn lezers te bieden heeft.
Recente columns
  1. Biodiversiteitsverlies, het megarisico dat slechts enkelen zien
Populaire columns
  1. Biodiversiteitsverlies, het megarisico dat slechts enkelen zien

Wat maakt biodiversiteitsverlies een groot probleem?

“Ook bij Cardano geloven we dat we leven in een zogenoemde donuteconomie. Een donut heeft aan de binnen- en buitenzijde grenzen die een kader aangeven. Die grenzen bestaan uit negen verschillende categorieën, waaronder het veranderende klimaat en de toenemende CO2-uitstoot. Als die grenzen overschreden worden, dan kan de aarde dat zelf niet meer oplossen. Een categorie die daar ook bij hoort - maar veel mensen eigenlijk niet kennen - is biodiversiteitsverlies.”

Wat is biodiversiteitsverlies?

“Biodiversiteit bestaat uit een functionerend ecosysteem met verschillende soorten organismen die van elkaar afhankelijk zijn. Als je ergens in een waardeketen de biodiversiteit verstoord, heeft dat dus direct invloed op een ander deel van de keten. Het kan dus ook ons mensen hard raken.

Neem bijvoorbeeld fytoplankton: een klein beestje dat in de oceanen leeft. Zij zijn de échte longen van de aarde. Fytoplankton leeft voor een groot deel van walvisuitwerpselen. Minder walvissen betekent dus minder fytoplankton en uiteindelijk zelfs minder zuurstof. Door onze manier van even worden veel walvissoorten met uitsterven bedreigt.”

Dennis van der Putten

Hoe verklaart u het gebrek aan aandacht voor biodiversiteitsverlies? Hebben we hier te maken met een blinde vlek?

“Ik ben bang van wel. Dat komt omdat veel mensen en organisaties het totaalbeeld niet zien. Alles staat in verbinding met elkaar, dus ook in de waardeketen van een productieproces. Zo zie je dat er momenteel veel gefocust wordt op het verminderen van de CO2-uitstoot, terwijl veel meer zaken ons leven en economische activiteiten uit balans kunnen brengen.” 

"Veel mensen en organisaties zien het totaalbeeld niet"

Wat zijn de economische gevolgen van minder biodiversiteit?

“De Nederlandsche Bank noemt het een groot risico voor de financiële stabiliteit. Volgens het World Economic Forum is het zelfs het op drie na grootste mondiale economische risico. Niet alleen omdat bedrijven impact hebben op biodiversiteitsverlies, maar ook omdat bedrijven er zelf de negatieve gevolgen van ondervinden.

Ontbossing, erosie, het verlagen van de grondwaterstand: dat zijn allemaal factoren die er uiteindelijk voor zorgen dat bedrijven hun productieproces moeten aanpassen of zelfs niet meer voort kunnen zetten.”

Hoe kunnen beleggers dit risico adresseren?

“Cardano heeft samen met het Impact Institute een methode ontwikkeld om de impact van individuele bedrijven op biodiversiteitsverlies te meten. Daarmee wordt inzichtelijk in hoeverre bedrijven zowel risico’s veroorzaken als de negatieve gevolgen ervan ervaren. Een belegger kan met onze meetmethode ook op biodiversiteitsniveau duurzaam beleggen en risico’s beperken.”

Hoe wordt biodiversiteitsverlies met jullie methode gemeten?

“We hebben eerst onderzocht waar de kans op het verlies van biodiversiteit het grootst is. Dat resulteerde in een wereldkaart met daarop een aantal risicovolle locaties. Toen hebben wij gekeken welke bedrijven in die gevoelige gebieden zelf actief zijn óf een deel van hun waardeketen hebben.

Vervolgens hebben we onderzocht wat de exacte drijvers zijn van het verlies aan biodiversiteit in die gebieden. In totaal zijn dat er vijf, waaronder landgebruik, klimaatverandering en (lucht-) vervuiling. Nu is dat niet per se nieuw, maar doordat wij het koppelen aan individuele bedrijven en sectoren wordt het als het ware meer uitvergroot. Dat drukken we zowel uit in hectares ongerepte biodiversiteit die per jaar verloren gaan, als in een deel van de opbrengst van het bedrijf dat gekoppeld is aan biodiversiteitsverlies.”

 

Biodiversiteitsindex van WWF. Hoe lichter het gebied, hoe meer uitgeput deze is en hoe meer het ecosysteem het risico loopt om in te storten.

Welke bedrijven blijken volgens jullie data het meest schadelijk voor de biodiversiteit?

“De grote fossiele energiebedrijven kwamen al snel naar boven drijven, net als voedingsbedrijven, zoals supermarktketens en producenten. Dat komt vooral door de lengte van hun waardeketen. Ook Amazon en Alibaba komen in het rijtje voor.

Zelf was ik bijvoorbeeld benieuwd waar Apple terecht zou komen, aangezien dat bedrijf een productieketen heeft dat gecompliceerder is dan die van andere bedrijven. Maar Apple heeft veel negatieve impact, evenals Microsoft dat natuurlijk over ongelooflijk veel datacenters beschikt en dus veel energie verbruikt.”

Wat zou een effectieve maatregel zijn om bedrijven aan te zetten hun rol in biodiversiteitsverlies te beperken?

“Een oplossing zou zijn om een transitierisico in te voeren in de vorm van belasting. Dat maakt het voor bedrijven onaantrekkelijk om op dezelfde voet door te gaan. Zoals carbon-credits de CO2-uitstoot moeten beperken, zo kunnen biodiversity-credits een optie zijn om biodiversiteitsverlies te beperken. De vervuiler betaalt.

"Biodiversity-credits kunnen een optie zijn om biodiversiteitsverlies te beperken"

Het lijkt mij een mooi initiatief, al durf ik niet te zeggen of het er echt van zal komen. Wat dat betreft moeten we beginnen met bewustwording, zodat mensen zien dat biodiversiteitsverlies een urgent probleem is.”

Deel via: