Wouter Weijand is chief investment officer (CIO) bij vermogensbeheerder Providence Capital in Bussum. Hij schrijft columns op persoonlijke titel. De informatie in zijn columns is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies.
Column

Onvoorziene rijkdom

De Fed gaat ons, via de Nederlandse pensioenfondsen, rijk maken met een renteverhoging. Wie had dat kunnen denken?

Nooit gedacht dat de Fed ons rijk zou maken met een rentestijging, maar het begint er steeds meer op te lijken. Dat zit zo: door al die QE zakte onze rente naar een vijfhonderdjarig dieptepunt, waardoor onze pensioenfondsen met hun alsmaar opgeklopte verplichtingen steeds armer leken. Steeds weer werden de pensioenpremies verhoogd, het “ach en wee” was niet van de lucht, en onder massale media-aandacht werden pensioenuitkeringen voor het eerst verlaagd. 

Met een omvang van twee keer ons nationaal inkomen is de pensioensector een megalomaan procyclisch super-hedgefonds geworden. Procyclisch, want in tijden van neergang eist dit hedgefonds extra middelen van ons allemaal. En megalomaan, omdat het belachelijk groot is en niet weet waar het naar toe moet.

Jammer dus dat het de verkeerde dingen hedget: het beest van 1000 miljard euro beschermt zich namelijk vooral tegen een rentedaling. Daar zit nu zo’n 150 tot 200 miljard euro in, in die zeer lange renteswaps, maar gelukkig is dat nog maar 15 tot 20% van onze totale illusoire verplichtingen. Illusoir, want om de zoveel tijd plakken we gewoon een andere rentecurve of een ander swaptarief tegen de verplichtingen aan, we draaien aan het rad van avontuur en zien dan in verwondering of we armer of nog veel armer geworden zijn.

Afscheidscadeau
Het is om grijze haren van te krijgen. Maar aan dat SM spel, die 50 tinten grijs, komt binnenkort een onverwacht en vrolijk einde. Zonder dat iemand het aan ziet komen of er melding van durft te maken. Wil je immers meetellen in deze competitie van neerslachtigen, dan moet je vooral niet gaan praten over de zegeningen van een rentestijging. Deze wordt u aangeboden door de Federal Reserve Board en u moet de groeten van Bernanke hebben: het is zo ongeveer zijn afscheidscadeautje. 

100 basispunten hebben we de afgelopen vier maanden al cadeau gekregen, vooral dan degenen, die zich niet al teveel in de bondages van de super lange swaps hadden gestoken. Want die komen daar voorlopig niet meer uit: de liquiditeit in deze markt is ook al een poosje foetsie.

Nee, wij feliciteren vooral het old school-pensioenfonds, dat zich zonder consultants en andere liability driven investments regelmatig voor gek liet verklaren, maar nu met opgeheven hoofd de telkens oplopende dekkingsgraad mag aanschouwen. Immers, vijftigjarige renteswaps kopen tegen 2,5% klonk al wat gek destijds, dus dat deed de dwarse weigeraar toch maar niet, al werd hij hoofdschuddend nagestaard door alle deskundigen, die dat wel deden natuurlijk.

Uit het dal
Maar zelfs de grootste SM-liefhebbers onder de pensioenfondsen waren technisch al nauwelijks in staat om al hun denkbeeldige verplichtingen af te dekken, dus zelfs zij zien hun dekkingsgraad per saldo omhoog gaan. En zo treedt straks een merkwaardig vliegwiel in werking: de pensioenpremies kunnen straks omlaag, de pensioenuitkeringen worden hervat en/of verhoogd en de nettobestedingen krijgen een stimulans. We kruipen uit ons dal!

Het wordt tijd voor een lintje voor Bernanke, maar als hij karakter toont, zal hij hem weigeren: een economie stimuleren met een rentestijging? Ze moeten hier knettergek geworden zijn, in dit dwaze klompenland. En gelijk heeft ie.

  • deze column verscheen eerder in IEXProfs magazine 22 (Q3-2013)

  

 


Wouter Weijand is chief investment officer (CIO) bij vermogensbeheerder Providence Capital in Bussum. Hij schrijft columns op persoonlijke titel. De informatie in zijn columns is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies.

Assetallocatie