Voordelen groene technologie zijn te groot om te ontkennen

Hoewel de wereld getroffen wordt door de een na de andere natuurcatastrofe blijft de vandaag ingehuldigde Donald Trump erbij dat klimaatbeleid een grote hoax is. Dat maakt het natuurlijk lastig om positief te blijven over duurzame energie-oplossingen. De VS is immers de grootste economie ter wereld. Als die niks doet om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen, wordt het voor anderen ook lastig.

Toch is niet alles kommer en kwel, zegt de Oostenrijks-Amerikaanse econoom Gernot Wagner in een opiniestuk voor Project Syndicate. Het beleid in de VS mag dan de verkeerde kant op gaan. Dat doet niks af aan het feit dat veel groene technologieën zich al lang bewezen hebben als superieur aan oude technologieën. Ze zorgen niet alleen voor een lagere CO2-uitstoot, maar brengen ook economische voordelen met zich mee.

Warmtepompen en elektrische auto's

Wagner noemt als voorbeelden warmtepompen, inductiekookplaten en E-auto’s. Maar je zou net zo goed zonnecellen en windmolens kunnen noemen.

“Dat zijn fundamenteel betere technologieën dan alles wat we daarvoor hadden. De beste gasverwarmingen halen bijvoorbeeld een efficiëntie van hoogstens 95%, wat betekent dat ze 95% van de energie die ze gebruiken omzetten in warmte, maar de meeste warmtepompen halen makkelijk 200%, sommige zelfs 400% of meer. Dezelfde klasse geldt voor inductiekookplaten tegenover gasfornuizen of elektrische auto’s in vergelijk met benzine- en dieselauto’s.”

Leercurve

Bij andere technologieën zoals groene staal en cement zitten we nog aan het begin van de leercurve, maar ook daar ziet Wagner binnen afzienbare tijd economische voordelen. Het is een kwestie van door de (in het begin dure) zure appel heen bijten.

De vertrekkende Amerikaanse president Joe Biden heeft wat dat betreft een belangrijke bijdrage geleverd met de zogenoemde Liftoff-rapporten van het energieministerie, die de weg naar commercialisatie uitstippelt voor een breed scala aan CO2-arme technologieën.

Groen cement

“Neem cement, dat verantwoordelijk is voor ongeveer 8% van de jaarlijkse wereldwijde uitstoot van broeikasgassen. Het zogenoemde portlandcement, dat 200 jaar geleden werd gepatenteerd, heeft de sector decennialang gedomineerd. Hoewel maatregele,  zoals klinkervervanging en efficiëntieverbeteringen tot 40% van de uitstoot kunnen verminderen, zijn er extra stappen nodig om richting de nul te gaan. Deze vallen grofweg uiteen in twee categorieën: de uitstoot bij de productie van portlandcement verder reduceren of er helemaal van afstappen."

Overheidssteun

Een aantal veelbelovende Amerikaanse startups zoals Brimstone en Sublime Systems zijn in een race verwikkeld om aan te tonen dat beide wegen commercieel haalbaar zijn. Subsidies worden vaak bekritiseerd, maar bij Brimstone en Sublime Systems hebben ze wel gewerkt.

Beide bedrijven hebben in een vroeg stadium voor hun R&D financiering ontvangen van het Amerikaanse Advanced Research Projects Agency-Energy (ARPA-E). Mede daardoor zijn ze inmiddels gevorderd tot het stadium van ingebruikname, waarbij ze respectievelijk 190 miljoen dollar en 90 miljoen dollar aan subsidies ontvangen om hun eerste commerciële installaties te bouwen.

Dat zijn slechts twee voorbeelden van succesvoile ondersteuning. Alles bij elkaar hebben de Infrastructure Law en de Inflation Reduction Act (IRA) ongeveer 100 miljard dollar uitgetrokken voor dergelijke doeleinden, waarbij als voorwaarde geldt dat overheidsfinanciering altijd voor een ongeveer evengroot deel moet worden gefinancierd door de private sector.

Daarbovenop komt een nog groter bedrag aan overheidsleningen. Het Loan Programs Office van het ministerie van energie heeft toestemming om in totaal 350 miljard dollar te lenen voor investeringen in schone energie en de productie van EV's in eigen land. En dat overheidsgeld zorgt weer voor een veelvoud aan particuliere investeringen.

Afschaffen?

"Sommige Republikeinen en leden van de nieuwe regering van Donald Trump zint dat niet en die willen het hele groene programma van Biden schrappen, maar of ze dat ook gaan doen is een tweede. Het zou de concurrentiepositie van de VS alleen maar schaden."

Wagner geeft het voorbeeld van New York waar snelle vooruitgang wordt geboekt met een effectief klimaatbeleid ten behoeve van de levenskwaliteit. In sommige gevallen gaat het daarbij overigens om zaken die in Europa al lang normaal zijn. Denk aan het gescheiden inzamelen van afval.  

Het zijn ontwikkelingen die onder Trump ongetwijfeld een demper krijgen. Toch kan Wagner zich niet voorstellen dat de Amerikaanse regering de natuurkundige en economische realiteit blijft ontkennen. De reële waarde van groene technologieën zullen ook in de VS zorgen voor een blijvende druk op nationale en lokale overheden om het juiste te doen.