Nieuws

Een pleidooi voor eeuwigdurende leningen

Het CFA Instituut adviseert overheden meer eeuwigdurende leningen uit te geven. Ze zijn relatief goedkoop, ongevoelig voor kredietcrises en sluiten goed aan bij de investeringsbehoeften. Het is bovendien een illusie dat staatsschulden ooit zullen worden afbetaald.

De coronacrisis heeft de wereldwijde schuldenberg verder doen groeien. In de eurozone is de staatsschuld dit jaar als percentage van het bbp opgelopen tot boven de 100%, in de VS ligt die quote zelfs boven de 120%. Dat zijn alleen nog maar overheidsschulden.

Als particuliere schulden mee worden geteld, dan hebben de VS, China en de eurozone een debt-to-gdp-ratio van bijna 300% en Japan zit daar nog eens ruim boven met 400%.

Moderne geldtheorie

Is dat erg? Volgens de aanhangers van de moderne geldtheorie (MMT) is er geen vuiltje aan de lucht, zolang de inflatie maar niet te veel oploopt. In dat geval kunnen centrale banken tot in het oneindige geld bijdrukken.

Maar er zijn ook tegenstanders van de MMT-theorie die voorspellen dat de ophopende schulden leiden tot overheidsfaillissementen en een meltdown van het financiële systeem.

Dotcom-bubbel

Er is volgens het CFA Instituut ook een wat pragmatischere manier om naar de situatie te kijken. Ten eerste valt niet te ontkennen dat de wereld deze eeuw al een paar grote kredietcrises heeft meegemaakt.

De belangrijkste voor Europa waren de dotcom-bubbel in 2000, de Amerikaanse hypotheekbubbel in 2007 en de Europese schuldencrisis rond 2010.

Het waren allemaal crises met pijnlijke schuldherstructureringen tot gevolg, maar het slot van het liedje was altijd dat de centrale bank in de bres sprong, zodra het echt mis dreigde te gaan.

Greenspan-put

Volgens Sebastien Canderle - een financieel adviseur en schrijver van meerdere boeken waaronder The Debt Trap - was Alan Greenspan de eerste die dit min of meer formaliseerde in 2002. Dat werd later bekend als de Greenspan-put. Mario Draghi volgde in 2012 namens de ECB met zijn whatever it takes-speech.

Canderle denkt dat er geen weg terug meer is. Centrale banken zullen ervoor zorgen dat de meeste obligatieleningen nooit hoeven te verdwijnen. Ze worden gewoon doorgerold naar volgende generaties. Het enige wat misschien nog iets kan dalen is de schuldquote (bij hoge groei en/of inflatie), maar niet het volume van de schulden.

Canderle stelt daarom voor dat overheden in de toekomst veel meer schulden omzetten in eeuwigdurende leningen. Dan is het hele doorrollen niet meer nodig. Veel bedrijven hebben dit al ingezien.

Perpetuals

Het grote voordeel van een eeuwigdurende lening of perpetual is dat deze nooit hoeft te worden verlengd in tijden van crises, als doorrollen extra moeilijk is. De vraag naar veilige staatsobligaties is enorm groot waardoor beleggers niet bang hoeven te zijn dat rentestijgingen, dus koersdalingen, op de loer liggen.

Om hen over de streep te trekken, kan er eventueel nog een inflatiebescherming aan worden toegevoegd.

Bedrijven hebben al voorgedaan hoe het moet. Sinds het barsten van de dotcom-bubbel hebben zij niet alleen eeuwigdurende leningen uitgegeven maar ook allerlei tussenvormen die erop lijken, de zogenoemde mezzanine schulden.

PIK-obligaties

Canderle noemt onder andere zogenoemde PIK-obligaties. Dat zijn leningen waar de rente niet wordt uitbetaald in cash, maar in additioneel schuld, een beetje vergelijkbaar met dividend dat in aandelen wordt uitgekeerd.

De PIK-obligaties waren populair tijdens de kredietcrisis omdat het ook zwakke bedrijven in staat stelde geld te lenen. Hetzelfde geldt voor senior A-leningen. Dat zijn leningen die zo gestructureerd zijn dat de houders van die leningen als eerste aan de beurt komen bij een faillissement.

In beide gevallen gaat het om leningen die veel weg hebben van perpetuals. Het grote nadeel van deze mezzanine bedrijfsleningen is dat de rentevergoeding meestal vrij hoog is vanwege het faillissementsgevaar.

Eurozone gaat niet failliet

Grote muntunies als de VS of de Eurozone hebben daar weinig last van omdat ze niet of nauwelijks failliet kunnen gaan. 

Eeuwigdurende leningen zouden door hun bovendien perfect gebruikt kunnen worden om eeuwigdurende problemen op te lossen. Denk bijvoorbeeld aan de vele miljarden die nodig zijn om de opwarming van de aarde te stoppen.

De Redactie van IEXProfs bestaat uit verschillende journalisten. De informatie in dit artikel is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies, of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Het is mogelijk dat redactieleden posities hebben in een of meer van de genoemde fondsen. Klik hier voor een overzicht van hun beleggingen.

Lees meer

China; opnieuw lieveling van beleggers?