Joost Ramaer

Geplaatst op 17 feb 2017 om 15:00

Nieuws

ESG dé manier om alpha te genereren

Het is niet langer gewoon beleggen, of duurzaam. ESG is de manier om alpha te genereren en risico's te beperken.

Duurzaam beleggen is niet langer beperkt tot investeren in wind- of zonne-energie. ESG – de afkorting staat voor Environmental, Social and Governance - is uitgegroeid tot een aanpak die op alle beursgenoteerde bedrijven kan worden toegepast, ongeacht of ze vieze of schone activiteiten ontplooien.

“Wij beschouwen en hanteren ESG tegenwoordig vanuit de individuele onderneming,” aldust Andrew Howard, Head of Sustainable Research bij Schroders. “Het is niet langer: of gewoon beleggen, of groen”, zegt Olaf Martin, verantwoordelijk voor de Global Equities Strategy bij RobecoSAM.

“Het is en-en geworden. Groen en gewoon kunnen naast elkaar bestaan.” De duurzame aanpak verspreidt zich dan ook als een veenbrand. “ESG is net zo belangrijk voor obligatie- als voor aandelenbeleggers”, zegt Josh Kendall van BNY Insight. IEXProfs legde dit trio de hamvraag voor: kan ESG alpha genereren?

Positieve impact

Hun antwoord gaat nog een stuk verder dan een volmondig en unaniem ja. ESG is volgens hen namelijk de manier geworden om alpha te genereren. Dat weten we nog niet zo heel lang. Groen beleggen als aparte categorie, uit overtuiging, is ongeveer twintig jaar oud. Dat het rendement kan opleveren, stond van meet af aan vast.

Dat het alpha kan opleveren, bovenop de scores van benchmarks, weten we minder lang. Howard haalt twee studies aan, beide uit 2015, verricht door coalities van wetenschappers, ESG-consultants en overheden. Active Ownership onderzocht de ESG-inspanningen van Amerikaanse beursfondsen in de periode 1999-2009, en concludeert: “Succesvolle of mislukte inspanningen leidden tot een positieve of nul outperformance.”

From the Stockholder to the Stakeholder, volgens de auteurs gebaseerd op de meest uitgebreide kennisdatabank over duurzaamheid tot dusver op aarde, stelt: “Zón 80% van de (tweehonderd geraadpleegde) studies concluderen dat de beurskoers van bedrijven positief wordt beïnvloed door een solide duurzaamheidsbeleid.”

positieve effecten duurzaam beleggen

 

Geïntegreede aanpak

Maar welke bedrijven voeren zo’n beleid? RobecoSAM heeft een aanpak ontwikkeld om de meest duurzame beursfondsen uit het aanbod te filteren (zie tabel). De Zwitserse Robeco-dochter behoort tot de voorlopers in duurzaam beleggen. Zij begonnen met themafondsen zoals Sustainable Water, Sustainable Healthy Living en Sustainable Agribusiness.

Die bestaan nog steeds. Maar daarnaast kwamen er fondsen bij die langs een ESG-meetlat werden gelegd. Vandaar dat RobecoSAM spreekt van geïntegreerde ESG. ‘Gewone’ financials, farmaceuten en energieconcerns beoordelen op duurzaamheid is ingewikkelder. RobecoSAM leert dan ook nog dagelijks bij. “Nog maar kort geleden ontdekten wij bepaalde biases in onze aanpak,” vertelt Martin.

“Bijvoorbeeld dat die neigde tot een overweging in largecaps, en onderweging in smallcaps.” Dat was zo gegroeid omdat grote beursfondsen meer mensen en middelen beschikbaar hebben om ESG-criteria te implementeren en te meten, waardoor zij ook beter en uitvoeriger rapporteren over hun ESG-scores. “Dan loop je dus wel de veelbelovende kleinere beursfondsen mis. Om nog maar te zwijgen van het feit dat de assetallocatie uit het lood raakt.”

Rendement niet zo spectaculair 

Ook neigde de oude Zwitserse ESG-aanpak naar een overweging in Europese beursfondsen: die halen nu eenmaal doorgaans hogere ESG-scores dan Amerikaanse. De toepassing van geïntegreerde ESG creëerde weliswaar alpha: die bleek gemiddeld 0,36 procentpunt per jaar te bedragen (zie tabel). “Gezien de rente op rente is dat niet niks,” zegt Martin. “Maar het is evenmin spectaculair.”

rendement RobecoSAM

Twee jaar geleden voegden zij een Smart ESG-filter toe aan hun gereedschapskist voor duurzaam beleggen. Te laat om die 0,36 procent per jaar op te stuwen. Maar Martin is ervan overtuigd dat het Smart ESG-filter op den duur de outperformance van de RobecoSAM-fondsen structureel zal verhogen. “Ik kan het niet bewijzen,” zegt hij erbij.

“Maar er zijn wel indicaties. Bijvoorbeeld dat ons Sustainable European Equities Fund een veel hogere outperformance liet zien ten opzichte van zijn benchmark dan Sustainable Global Equities, terwijl Europa als economische zone het veel slechter deed dan de VS. Dat verschil moet iets te maken hebben met de gemiddeld hogere ESG-scores van Europese beursfondsen.”

Geen ideologische keuze

Ieders focus, aldus Andrew Howard van Schroders, is nu gericht op de integratie van ESG in beleggen. “Analisten en vermogensbeheerders zijn geobsedeerd geraakt door cijfers, door outputs. Rendement is zo’n output. Zij leren nu zich te concentreren op de manier waarop die winsten tot stand komen.”

Dat heeft niets van doen, zo benadrukt hij, met ideologie, met een keuze vóór windmolens en tegen kernenergie. “Het gaat erom hoe de maatschappij verandert. Niet om hoe wij willen dat-ie verandert.”

Het is niet vruchtbaar, benadrukt Howard, om Brexit, Donald Trump en misschien straks Marine Le Pen te zien als een revolte tegen de moderne, open, sociale en klimaatbewuste maatschappij. Ook als er meer populistische politici aan de macht komen, is daarmee nog lang niet gezegd dat zij op alle fronten hun beleid kunnen doordrukken. De geschiedenis verloopt nooit zo eenduidig, de wereld steekt nu eenmaal ingewikkelder in elkaar.

Extra goodwill

Een agnostisch ESG-beleid zoals Schroders, BNY Insight en RobecoSAM voorstaan, doet daar recht aan. “Alpha is en blijft het doel”, zegt Howard. Geld. De juiste mix van rendement en risico. “En alles wijst erop dat die mix beter is bij bedrijven met een goede ESG-score.” Dit besef begint nu ook in snel tempo door te dringen tot obligatiebeleggers – de specialiteit van Josh Kendall van BNY Insight.

“Er is veel minder onderzoek gedaan naar de impact van ESG op obligaties. Wel weten we dat het effectief rendement op groene obligaties niet wezenlijk afwijkt van dat op regulier schuldpapier. Als het niet uitmaakt in yield, kun je maar beter kiezen voor groen.” Want dat levert extra goodwill op ofwel reputatiewinst – voor het bedrijf dat de obligaties uitgeeft én voor de belegger in die schuld.

Maar er is nog iets anders. “Het kan niet anders”, zegt Kendall, “of voor obligaties geldt hetzelfde als voor aandelen: bedrijven en overheden met hoge ESG-scores zijn ook betrouwbaarder debiteuren.” Toch ligt ESG bij obligaties anders, zo niet complexer. “Wij krijgen geen extra voordeel, zoals aandeelhouders. Obligatiebeleggers krijgen alleen de downsides.”

Kendall geeft een voorbeeld. “Unilever is verder met ESG dan zijn rivalen. En het kredietrisico op Unilever is lager dan op de Franse staat. Maar daardoor is de rente op Unilever-credits ook extreem laag. Dat maakt dat schuldpapier weer minder aantrekkelijk.”

Joost Ramaer is freelance journalist en schrijver van het boek De Geldpers – De teloorgang van het mediaconcern PCM (Prometheus, 2009). Over beleggen schreef hij eerder een wekelijkse column in NRC Handelsblad (2011-2013). De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Lees meer

Lipper Fund Awards 2017