Joost Ramaer is freelance journalist en schrijver van het boek De Geldpers – De teloorgang van het mediaconcern PCM (Prometheus, 2009). Over beleggen schreef hij eerder een wekelijkse column in NRC Handelsblad (2011-2013).

Nieuws

Short gaan hoort bij grondstoffen

Moeten grootbeleggers weg uit grondstoffen? Nee hoor, aldus Kenton Yee van Mellon Capital, een long-short-strategie werkt prima.

Mellon Capital is dezer dagen op vreedzame kruistocht langs de Nederlandse pensioenfondsen. Doelwit is een klein kreekje in de oceaan van onze pensioenbeleggingen: grondstoffen. Het omvat slechts 30 tot 35 miljard van het totaal van 2,3 biljoen euro eind 2014.

Maar boy, wat speelt zich daar een bloedbad af. “Over de laatste vijf jaar hebben jullie fondsen zeker tien miljard euro verloren,” zegt Kenton Yee, een van de kruisvaarders. Wegwezen daar, zal zijn advies wel zijn aan de Nederlandse pensioenbeleggers? Nee dus. Integendeel.

"Grondstoffen bieden van oudsher een van de beste hedges tegen inflatie," legt de senior research analyst van Mellon Capital uit in het Zuidas-kantoor van zijn werkgever. "Daarom zullen pensioenfondsen er altijd in belegd blijven."

Dure hedge

Als de inflatie toeneemt, plegen de prijzen van grondstoffen nog veel harder te stijgen. Dat maakt ze ook omgekeerd gecorreleerd aan aandelen en obligaties, waarvan de koersen dan juist dalen.

Alleen is de inflatie al jaren bijna nul, en de hedge dus peperduur. Dat kan anders, houdt Yee de fondsen voor. Hij is specialist in derivaten, zoals de futures die de grondstoffenmarkt beheersen. Hij publiceerde talloze studies en artikelen over dit esoterische fenomeen – ooit was hij hoogleraar aan Columbia Business School in New York.

Bij Mellon Capital ontwierp hij de Commodity Alpha Long-Bias Strategy. Een mix van long- en shortposities, die vanaf het begin in 2010 veel beter presteert dan de gangbare indices (zie grafiek).

Korte geschiedenis

"Die benchmarks zijn gebrekkig," aldus Yee. Zo bestaat de S&P GCSI Commodity Index voor bijna driekwart uit energie. Bij de huidige lage olieprijs leidt dat vanzelf tot forse verliezen. "Pensioenfondsen beleggen hoofdzakelijk long in grondstoffen, op basis van zulke indices."

Oorzaak is een gebrek aan kennis en goed begrip, van een markt die eigenlijk nog maar kort bestaat. "De eerste grondstoffenfutures dateren van rond 1980, en de GCSI-index bestaat pas sinds 1992."

Grondstoffen gedragen zich heel anders dan aandelen en obligaties, betoogt Yee. "Het is een derivatenmarkt, gedreven door gebruikers, niet door beleggers. Net als de valutamarkt." Boeren verkopen hun tarwe maanden voordat die wordt geoogst, om zeker te zijn van een goede prijs.

China het ergste

Met futures dekken ze zich in tegen toekomstige prijsstijgingen van veevoer zoals maïs en soja. Net als luchtvaartmaatschappijen doen met kerosine. "Grondstoffen hebben geen intrinsieke waarde, zoals aandelen. Deal flows zijn bepalend in deze markt."

En de onvoorspelbare natuur: stormen en droogtes die leiden tot misoogsten. De ergste droogte is overigens de teruglopende groei van China, de grootste grondstoffenconsument op aarde.

"Aandelen koppelen een volatiliteit van gemiddeld 15% aan een risicopremie van gemiddeld 4%. Grondstoffen hebben een volatiliteit van 15 tot 20%, en nul risicopremie."Toch kunnen ook beleggers er goed aan verdienen – althans, de kosten van hun anti-correlatie- en anti-inflatiehedge fors reduceren.

Prijsverschillen

"Bij derivaten zijn er altijd kopers en verkopers en prijsverschillen waar beleggers van kunnen profiteren." Yee’s Long-Bias is een opportunistische strategie, die een meerderheid van long-posities (30 tot 100% van het totaal) koppelt aan een significante minderheid van short-posities.

Bijvoorbeeld: long RBOB Gasoline (benzinefutures), short aardgas. Long live cattle, short varkensbuiken. Omgekeerd kan ook; dat hangt af van de grillen van de markt. Sinds het begin in 2010 was het rendement gemiddeld 1,31%per jaar.

Een schijntje, maar stukken beter dan de miljardenverliezen die pensioenfondsen de laatste jaren leden op hun traditionele grondstoffenbeleggingen. En dat bij een gemiddelde volatiliteit van 8,82% per jaar – veel minder dan de gebruikelijke 15 tot 20%.

Bang voor shorten

"Voor zover ik weet zijn wij de enige partij die deze strategie aanbiedt,"zegt Yee. Toch laten pensioenfondsen zich maar moeizaam overhalen tot zijn Long-Bias aanpak. Mellon Capital belegt inmiddels 150 miljoen dollar van klanten op deze manier. Wederom een schijntje, op Mellon’s totale beheerde vermogen van 390 miljard dollar.

"Institutionele beleggers blijven huiverig over shorten," geeft Yee als verklaring. "Er is nog geen substantiële groep van grote beleggers voor wie short gaan een vast onderdeel vormt van hun beleggingsstrategie. Terwijl dat wel hoort bij een markt als in grondstoffen."


Joost Ramaer is freelance journalist en schrijver van het boek De Geldpers – De teloorgang van het mediaconcern PCM (Prometheus, 2009). Over beleggen schreef hij eerder een wekelijkse column in NRC Handelsblad (2011-2013). De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Lees meer

China; opnieuw lieveling van beleggers?