Wie betaalt de rekening?

"Leiden de hogere Amerikaanse invoerrechten tot een sterke stijging van de inflatie? Dat is het grote thema in de discussies tussen economen, beleggers, centrale bankiers en de tirades van Trump.

Tot op heden is het debat verre van beslecht. De inflatiecijfers over juli, die medio augustus werden gepubliceerd, hebben de onzekerheid alleen maar vergroot.

Aan de ene kant is de inflatie van de consumentenprijzen niet veel toegenomen, wat degenen die geloven dat de invoerrechten slechts een beperkt effect hebben, sterkt in hun overtuiging. Maar aan de andere kant valt de inflatie van de producentenprijzen veel hoger uit dan verwacht, wat doet vrezen dat dit de komende maanden gevolgen zal hebben voor de consumentenprijzen.

Exporteurs betalen niet

Om de vraag op een zinvolle manier te kunnen beantwoorden, moet ze worden geherformuleerd: wie betaalt vandaag de rekening voor de invoertarieven en wie betaalt die morgen?

Of Donald Trump het nu leuk vindt of niet, één ding is zeker: de rekening zal niet worden betaald door de handelspartners van de Verenigde Staten. Hoewel sommige exporteurs hun prijzen zeker kunnen aanpassen als reactie op de hogere tarieven, geldt dit slechts voor een klein deel van hen.

Volgens een recent onderzoek van Goldman Sachs bedroeg het aandeel van de invoerrechten dat door buitenlandse exporteurs werd betaald tot juni 2025 minder dan 15%. Volgens hetzelfde onderzoek werd twee derde van de rekening tot dan toe betaald door Amerikaanse ondernemingen via een inperking van hun winstmarges, terwijl maar een klein kwart bij de consumenten terechtkwam.

Nog even wachten op hogere prijzen

Deze situatie zou in de loop van het tweede halfjaar drastisch kunnen veranderen. Goldman Sachs schat namelijk dat twee derde van de importtarieven tegen oktober mogelijk door de Amerikaanse consument gedragen zal worden.

Daar zijn verschillende argumenten voor. Enerzijds is de recent sterk gestegen inflatie van de producentenprijzen onder meer te verklaren door een forse toename van de component 'commerciële diensten'. Deze meet namelijk in zekere zin de marge van de distributeurs, en de versnelling ervan doet vermoeden dat bedrijven daadwerkelijk begonnen zijn de kostenstijgingen als gevolg van de tarieven door te rekenen in hun verkoopprijzen

Duidelijke reacties van retailers

Anderzijds hebben de recente kwartaalcijfers van distributiebedrijven reacties uitgelokt over de impact van de invoertarieven. Zo signaleerde de CEO van Walmart dat "de kosten van de invoerrechten elke week stijgen", waarbij hij benadrukte dat "de prijsstijgingen consumenten met lage en middeninkomens treffen".

Een uitspraak die doet vermoeden dat het bedrijf de kostenstijgingen doorrekent in de verkoopprijzen en die aansluit bij de verklaring van de financieel directeur van Home Depot, die zei dat zijn bedrijf de prijzen van een aantal producten gaat verhogen.

Fed in spagaat

De grootste impact van de importtarieven op de consumptieprijzen moet dus mogelijk nog komen. Dit zou de toch al lastige positie van de Federal Reserve nog verder bemoeilijken. Onder druk van het Witte Huis en tegen de achtergrond van de strijd om de opvolging van de Fed-voorzitter, Jerome Powell, zal de centrale bank zeer waarschijnlijk haar rente in september verlagen om kort daarna een flinke heropleving van de inflatie constateren. Een bijzonder ongemakkelijke positie elke centrale bank.