“Niemand wil nog beleggen in een black box”

Terugkijken naar 2024, wat waren de belangrijkste trends in fondsenland?

“Er stroomde vooral veel kapitaal van Europese beleggers naar geldmarktfondsen. De relatief hoge kortetermijnrentes waren de belangrijkste reden daarvoor.

Daarnaast kochten beleggers wereldwijde aandelenfondsen om te diversifiëren. Maar aangezien de VS meer dan 60% van de MSCI World All Countries Index vertegenwoordigt, blijft dat toch een flinke blootstelling aan de VS. Alleen Apple heeft al een zwaarder gewicht in deze index dan alle Chinese aandelen samen.

Er was ook een verdere verschuiving van actieve fondsen naar ETF’s. In feite zagen actieve aandelenfondsen uitstroom in 2024. Deze trend was duidelijk sterker in continentaal Europa dan in het Verenigd Koninkrijk.

Kijkend naar investeringen over de verschillende beleggingscategorieën, dan ging er in 2024 meer geld naar obligatiefondsen (€300 miljard) dan naar geldmarktfondsen (€270 miljard) en naar aandelenfondsen (€140 miljard).”

De Europese beleggingshandel in actieve en passieve fondsen in 2024

2024 was het jaar van de Magnificent 7. Was dat terug te zien in het koopgedrag van Europese beleggers?

“Dat was duidelijk zichtbaar. Grote Amerikaanse Large Cap ETF’s waren in 2024 bijzonder populair. Dat is inmiddels veranderd. Er stroomt nog steeds veel geld naar Amerikaanse aandelen, maar nu zijn het vooral Amerikaanse beleggers die Amerikaanse aandelen kopen. Beleggers van buiten trokken zich in het eerste kwartaal van 2025 terug ten opzichte van het laatste kwartaal van 2024.”

Hoe sterk was de toename van de handel in ETF's? 

“ETF’s domineren de aandelenmarkt, maar dat is nog niet het geval in andere beleggingscategorieën. Als we geldmarktfondsen, die meestal actief worden beheerd, niet meerekenen, dan is er het afgelopen jaar wel meer geld naar passieve fondsen gestroomd dan naar actieve.”

Hoe innovatief was de fondsenindustrie in 2024? Welke nieuwe producten kwamen er op de markt?

"Actief beheerde ETF’s zijn goed van start gegaan in Europa, al vormen ze nog een klein deel van de totale Europese ETF-markt. Er is dus aanzienlijk groeipotentieel.

Er is ook de nodige discussie geweest over private market ETF’s. Dat ligt complex, omdat er sprake is van een mismatch tussen de liquiditeit van deze producten en die van de onderliggende illiquide beleggingen. Historisch gezien gaf dit bijvoorbeeld al problemen bij vastgoedfondsen in het VK."

Duurzaam beleggen is de laatste jaren minder populair geworden. Hoe was het in 2024 gesteld met de vraag naar duurzame beleggingsfondsen?

“Vanuit risicoperspectief zijn er sterke argumenten voor duurzaam beleggen, en beleggers hebben die breed omarmd. Ik zou dus niet zeggen dat duurzaam beleggen uit de gratie is, al hebben bepaalde delen van de markt het moeilijk.

"Vanuit risicoperspectief zijn er sterke argumenten voor duurzaam beleggen"

In 2024 was de instroom in SFDR Artikel 8-fondsen net iets hoger dan in Artikel 6-fondsen (€280,35 mld tegenover €277,37 mld). De meest duurzame fondsen, die gelabeld zijn als SFDR-9, presteerden minder goed. Deze fondsen zagen een uitstroom van €27,83 miljard in 2024, net als in een groot deel van 2023 en ook in het eerste kwartaal van dit jaar. Het laatste positieve kwartaal voor SFDR-9 fondsen was het eerste kwartaal van 2023, twee jaar geleden.

Zo presteerden bijvoorbeeld fondsen die beleggen in alternatieve energie slechter dan hun wereldwijde aandelen-equivalenten in de afgelopen twee kalenderjaren. Bedrijven in alternatieve energie zijn vaak kapitaalintensief, wat hen rentegevoelig maakt. Toen de rentes stegen, werd het rendement dus direct geraakt."

De meest duurzame fondsen waren in 2024 duidelijk uit de gratie

We zitten inmiddels in 2025. Wat zijn tot nu toe de belangrijkste ontwikkelingen? Hebben Europese beleggers bijvoorbeeld hun strategie aangepast door de terugkeer van Trump en zijn agressieve handelsbeleid?

“In maart, nog voor de aankondiging van de Amerikaanse tarieven, investeerden Europese fondsbeleggers meer in Europese aandelen en kozen ze voor defensievere sectoren.

Maar in het eerste kwartaal van dit jaar stonden wereldwijde aandelen nog steeds op nummer één, gevolgd door geldmarktfondsen en Europese aandelen.

Europese beleggers lijken op dit moment wat nerveuzer over hun blootstelling aan de VS dan in 2024, maar als er nieuwe handelsdeals worden gesloten, dan kan het geld net zo goed weer richting de VS stromen. Het is een lastig te voorspellen omgeving.”

Wat zijn de belangrijkste trends die we in de toekomst kunnen verwachten?

“Er is binnen de fondsenindustrie sterke belangstelling om private assets toegankelijker te maken voor particuliere beleggers. Maar gezien de rentegevoeligheid van veel private market assets, mede vanwege de hefboomwerking, kan dit thema onder druk komen te staan als de rente hoog blijft.

"Er is binnen de fondsenindustrie sterke belangstelling om private assets toegankelijker te maken voor particuliere beleggers"

De ETF-markt zal blijven groeien, al moeten obligatie-ETF’s nog een inhaalslag maken. Een veelbesproken vraag is wanneer het marktaandeel van passieve beleggingen zo groot wordt dat het de marktefficiëntie bedreigt. ook is er veel academische discussie over de vraag op welk punt en in welke mate de groei van passieve instrumenten de marktvolatiliteit kan versterken.”

Verwacht u dat actieve fondsen ooit volledig zullen worden vervangen door goedkope passieve alternatieven?

“Er zal waarschijnlijk altijd een plek zijn voor actieve fondsen, voor beleggers die de markt willen verslaan. Dat is moeilijk over langere periodes – hoe langer, hoe moeilijker – maar het vermogen om outperformance te herkennen, is precies wat LSEG Lipper probeert te doen met onze ratings, en dat is ook wat wij belonen via de LSEG Lipper Fund Awards.

De hogere kosten die vaak gepaard gaan met actief beheer zijn een nadeel, dat in de loop van de tijd zwaarder gaat wegen. Lagere kosten zijn dus een blijvend voordeel voor passieve fondsen, maar fondsprestaties draaien om meer dan alleen kosten, hoe belangrijk die ook zijn.”

"Fondsprestaties draaien om meer dan alleen kosten"

Wat is uw advies aan vermogensbeheerders die in de toekomst succesvol willen blijven?

“De markt wordt steeds kostenbewuster. Het tijdperk van de zogenoemde star managers lijkt voorbij, en dat is waarschijnlijk maar goed ook. Weinig beleggers zijn nog bereid om hun geld in een black box te steken en maar blind op de keuzes van deze topbeleggers te varen.

Transparantie wordt steeds belangrijker. Beleggers willen weten wat ze kopen en hoe het beleggingsproces werkt.”

Inmiddels heeft LSEG Lipper bekend gemaakt welke fondsen, die toegankelijk zijn voor Nederlandse beleggers, dit jaar een LSEG Lipper Fund Award hebben gewonnen.

Bekijk de winnaars van de LSEG Lipper Fund Awards 2025 Netherlands