The PIGS are back

"De belangrijkste blikvanger van 2024 voor beleggers is zonder twijfel AI en de halfgeleidersector. Het aandeel Nvidia vloog uit de startblokken en de meeste analisten raakten maar niet uitgepraat over hun businessmodel, groeiscenario’s, et cetera. Naast dit thema zijn er natuurlijk nog veel andere zaken die spelen.

In deze blog blijf ik wat dichter bij huis en kijk naar de performance van de landen formerly known als the PIGS: Portugal, Italië, Griekenland en Spanje.

Whatever it takes

Ik kan het me nog goed herinneren. Ik was net manager geworden van het staatsobligatieteam toen de eurocrisis losbarstte. De eurozone lag onder vuur, de rentemarkt was extreem volatiel en alles wat met ‘perifere’ landen te maken lag onder het vergrootglas. Risicomanagement-teams maakten overuren en ook directieleden van institutionele partijen wilden precies weten hoeveel Griekse aandelen en Italiaanse staatsobligaties ze in de portefeuille hadden. Massaal werden deze beleggingen verkocht.

Mario Draghi moest als ECB-president alles uit de kast halen om de boel bij elkaar te houden. Op 26 juli 2012 sprak hij de bekende woorden: “Within our mandate, the ECB is ready to do whatever it takes to preserve the euro. And believe me, it will be enough.” Een golf van verlichting volgde, maar de volatiliteit was nog lang niet verdwenen.

Het heeft in totaal een jaar of twee geduurd voordat de beleggingen van de PIGS-landen weer terug waren op de oude niveaus, dit alles gesteund door de opkoopprogramma’s van de ECB. Het enige land waar toen echt pijn is geleden, is Griekenland. Daar hebben zowel beleggers als het land zelf een deel van verlies op zich genomen.

Wat doet de spread? 

De jaren erna bleef dit thema op de achtergrond wel spelen. Het meest zichtbaar en meetbaar is dit in de staatsobligatiemarkt, zoals te zien aan de renterisico-opslag, oftewel spread, gemeten als het verschil tussen de rente van een land en de Duitse rente.

Neem bijvoorbeeld de Italiaanse rentespread: deze heeft in 2018 weer een sprong naar boven gemaakt, toen er zorgen waren over de houdbaarheid van de Italiaanse schuld in combinatie met het gebrek aan groei.

Ook in 2022 werden beleggers voorzichtiger met perifere obligaties en aandelen, omdat de sterke rentestijging van de ECB wel eens tot problemen zou kunnen leiden.

Het gaat structureel beter

Terug naar vandaag de dag. Dit kalenderjaar hebben perifere beleggingen het beduidend beter gedaan dan beleggingen uit de veiligere landen. Het gemiddelde aandelenrendement van de PIGS- landenindices lag per eind april op 22%, terwijl de Duitse DAX niet verder kwam dan 14%.

"Dit kalenderjaar hebben perifere beleggingen het beduidend beter gedaan dan beleggingen uit de veiligere landen"

Nog duidelijker is het in de obligatiemarkt. Bedrijfsobligaties van Italiaanse en Spaanse banken doen het stukken beter dan die van de Europese kernlanden. De spread op staatsobligaties van PIGS-landen is gedaald met gemiddeld 40%. Met andere woorden, beleggers in deze landen hebben daar goed van geprofiteerd.

Ik hoor u denken: “Is daar een reden voor?” Ja, de perifere landen doen het momenteel economisch beter. De survey van inkoopmanagers laat de laatste twaalf maanden een beter beeld zien voor de PIGS-landen dan voor het ‘veilige’ noorden. De economische groei ligt er momenteel hoger en de steunpakketten dragen ook bij aan structurele verbeteringen.

Dit wordt weerspiegeld in de beoordeling van rating agencies: Portugal en Spanje hebben een single A rating, Italië ligt stabiel op BBB en Griekenland is na een periode van 13 jaar ook weer een investment grade land geworden."

Gerard Moerman is head of fixed income, LDI and investment solutions bij Aegon AM