Somberte over Europese economie maakt plaats voor optimisme

Sinds de Russische inval van Oekraïne in februari 2022 is het basisscenario van de Europese economie er een van zware kommer en kwel. De werkelijkheid is dat de eurozone in 2022 met ongeveer 3,4% is gegroeid, ver boven het gemiddelde van de laatste 20 jaar en meer dan de Verenigde Staten (+2,0%). Hoewel de Europese economie momenteel vertraagt, denk ik dat een recessie uitblijft en dat de groei in 2023 hoger gaat uitpakken dan algemeen verwacht.

Hard dalende energieprijzen

Exploderende energieprijzen, die voor dubbelcijferige inflatie zorgden, zijn het belangrijkste argument voor alle diepe recessievoorspellingen voor Europa. Het tij lijkt hier gekeerd. De olieprijs is inmiddels al negen maanden aan het dalen en inmiddels terug op het niveau van december 2021.

Gasprijzen bleven veel langer een probleem, maar ook hierin is de laatste weken verandering gekomen. Sinds begin december is de gasprijs meer dan gehalveerd tot onder 70 euro per MWH, het laagste punt sinds september 2021. De belangrijkste reden voor de daling van de gasprijs is het uitzonderlijk warme winterweer in Europa. Hierdoor neemt de vraag sterk af en dat op het moment dat consumenten al zeer energiebewust zijn.

Onderstaande figuur van JP Morgan laat de ontwikkeling zien van de Europese gasvoorraden (in % van de opslagcapaciteit) van de laatste 5 jaar. Op dit moment is de voorraad met 83% op het een na hoogste niveau sinds 2017 en meer dan 10% hoger dan het gemiddelde van de afgelopen 5 jaar. De vreemde situatie doet zich voor dat de voorraad in de afgelopen drie weken zelfs is toegenomen doordat LNG-leveringen blijven binnenstromen (de knik in de rode lijn).

De kans is heel groot dat de gasvoorraad eind maart boven de 50% staat, waardoor de beschikbaarheid van gas ook in de volgende winter geen probleem zal zijn. We hebben dan immers de hele zomer om geleidelijk meer gas toe te voegen, anders dan de grote paniekaankopen van afgelopen zomer.

Inflatie richting 2%

Kelderende energieprijzen zorgen voor een snelle afname van de inflatie. Vorige week daalde de EU inflatie over december op jaarbasis sterker dan verwacht en keerde terug in de enkele cijfers (9,2%). Naar verwachting beweegt de inflatie in de komende 6 maanden snel richting de 2%.

Lagere energieprijzen zijn door hogere besteedbare inkomens een impuls voor economische groei. Het betekent ook dat overheden veel minder geld kwijt zijn aan energieplafonds. Ik ben van mening dat de economische pijn in de Eurozone beperkt blijft en dat de groei in 2023 hoger gaat uitvallen dan de +0,5% die de consensus en de ECB op dit moment verwachten.

"De economische groei in 2023 gaat hoger uitvallen dan +0,5%"

Meer economische groei houdt de kerninflatie (inflatie zonder energie- en voedselprijzen) langer hoog. Deze kerninflatie nam in december toe tot 5,2% waardoor het logisch zou zijn dat de ECB strak vasthoudt aan het voornemen om de rente met nog 1- 1,5% te verhogen. Defensievere beleggingen zoals Europese staatsobligaties zullen hier nog tegenwind van ondervinden.

PMI nadert 50 punten

Lagere energieprijzen zorgen ook voor een verbetering van de stemming onder consumenten en bedrijven. De EU Economic Sentiment Indicator (ESI) is net als de EU Purchasing Manager Index (PMI) al sinds oktober aan het herstellen. De EU Composite PMI nadert inmiddels de 50 punten, het hoogste niveau in 5 maanden en het punt waar krimp omslaat in groei.

Historisch gezien presteren risicovolle beleggingen zeer goed als de PMI boven de 50 punten stijgt. Het verbaast mij daarom niet dat Europese aandelen in de laatste maanden veel beter hebben gepresteerd dan Amerikaanse aandelen en dat de euro weer duidelijk boven pariteit staat tegenover de Amerikaanse dollar. Daarbij herstellen de grootste dalers van 2022 het sterkst.

"Historisch gezien presteren risicovolle beleggingen zeer goed als de PMI boven de 50 punten stijgt"

Het zijn allemaal signalen dat beleggers minder pessimistisch worden over Europa. Dat is in mijn ogen meer dan terecht. Grote kans dat tegen de tijd dat pessimisme omslaat in optimisme de koersen een stuk hoger staan.