Column

ETF's onder 100 miljoen hebben weinig kans

Wat is het risico dat een ETF wordt gesloten? Detlef Glow voorspelt liquidaties aan de hand van een speciale ETF-Deathlist. De grens van 100 miljoen euro aan activa speelt hierin een belangrijke rol.

"Voor beleggers is het altijd vervelend als een product, waarin zij belegd zijn, van de markt wordt gehaald. Het betekent in elk geval dat ze op zoek moeten naar een nieuwe belegging. Bovendien kan sluiting van een fonds bepaalde belastingnadelen met zich meebrengen.

Het loont daarom de moeite om te kijken of er een maatstaf bestaat om bijvoorbeeld het sluitingsrisico van indexproducten (ETP), zoals ETF's, te bepalen.

Schaalvoordelen

Een hele logische voorspeller van het sluitingsrisico van een ETP is winstgevendheid. Elke beheerder van een ETP wil immers iets verdienen. Hoe groter een fonds, hoe makkelijker dat lukt vanwege de schaalvoordelen.

Helaas is het onduidelijk waar precies het break-evenpoint (BEP) ligt. De meeste analisten gaan uit van ongeveer 100 miljoen euro, wat vrij realistisch klinkt.

ETF Deathlist

Aangezien er geen andere informatie beschikbaar is, gebruiken ik bij Lipper deze grens al jaren voor het samenstellen van een zogenoemde ETF Deathlist voor fondsen die op het randje balanceren. Maar ik ben me de laatste tijd wel gaan afvragen of dat terecht is. Wordt de grens van 100 miljoen nog wel ondersteund door de statistieken?

Om dat te analyseren hebben we alle ETP’s uit de Lipper-database onder de loep genomen die tussen 31 juli 2006 en 31 mei 2021 zijn geliquideerd of gefuseerd.

Enkeling meer dan een miljard

In deze periode werden in totaal 3.493 ETP’s gesloten. Van deze fondsen bleek toch nog een behoorlijk groot aantal van 190 een beheerd vermogen te hebben van meer dan 100 miljoen euro. In sommige gevallen was het zelfs meer dan 1 miljard euro.

Het lijkt onwaarschijnlijk dat deze producten werden gesloten omdat zij niet winstgevend waren. Het duidt erop dat omvang van een fonds niet het enige sluitingscriterium is.

Luxemburg

Vooral in Europa spelen andere factoren mee. Bijvoorbeeld omdat een vermogensbeheerder zijn fondsenaanbod wil aanpassen. Maar wat de laatste jaren ook vaak gebeurt, is dat een ETP in Frankrijk of Duitsland wordt gesloten, terwijl er tegelijkertijd een zelfde soort fonds in Luxemburg of Ierland wordt opgericht, vanwege de fiscale voordelen.

Het beheerd vermogen wordt dan gewoon overgeheveld. Helaas zijn dit soort praktijken heel lastig te voorspellen.

Toch een goede grens

De overgrote meerderheid van de geanalyseerde ETP’s (3.141) had wel minder dan 100 miljoen euro aan activa onder beheer toen zij werden gesloten. Van deze fondsen hadden 2.813 ETP’s ook nooit meer dan 100 miljoen euro onder beheer gehad. 

Voor 291 fondsen gold dat ze in ieder geval even activa hadden van tussen 100 en 500 miljoen euro. Voor twaalf fondsen geldt dat ze een maximale fondsgrote bereikten tussen 500 en 750 miljoen euro. Bij dertien lag die bandbreedte tussen 750 miljoen en een miljard euro. Twaalf fondsen hadden zelfs een tijdje meer dan een miljard euro onder beheer.

raex

Klik op de afbeelding voor een grote versie

Dat duidt erop dat er in ieder geval een kern van waarheid zit in de stelling dat een ETP meer dan 100 miljoen euro onder beheer moet hebben om winstgevend te zijn voor de aanbieder.

Deze waarde kan dus ook in de toekomst gebruikt worden als maatstaf voor de overlevingskansen van een fonds.

Schrikbarend snel gesloten

Een meer gedetailleerd overzicht van de levensduur van de 3.141 ETP’s die minder dan 100 miljoen euro aan activa onder beheer hadden toen zij werden gesloten, laat zien dat het grootste aantal producten (509) in het tweede jaar van hun bestaan werden gesloten, terwijl 507 in het derde jaar en 411 in het vierde jaar hun einde beleefden.

Wat echt verbazing wekt, is dat 220 ETP's niet langer dan een jaar bestonden, wat betekent dat hun aanbieders een wel heel erg korte-termijnverwachting hadden die niet is uitgekomen.

Aan de andere kant waren er ook 301 ETP’s die langer dan tien jaar in leven bleven.

Meer analyse?

Samenvattend kan worden geconcludeerd dat de veronderstellingen, die wij gebruiken voor onze ETF-Deathlist, redelijk accuraat zijn en op wereldwijde basis kunnen worden toegepast.

Zoals ik eerder uiteengezet in mijn artikel over de ETF-Deathlist moeten er eigenlijk een aantal extra kwalitatieve analyses worden gedaan om de lijst echt zinvol te maken. Desalniettemin kan in principe elke belegger niet-geavanceerde kwantitatieve maatstaven, zoals de 100 miljoen maatstaf, gebruiken om het sluitingsrisico van een ETP in te schatten.


Detlef Glow is hoofd research EMEA bij Lipper, een onafhankelijk fondsbeoordelaar. Glow heeft een MBA Financial Services van de University of Wales/Cardiff en een BA in Business Administration. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

De impact van het coronavirus