Edin Mujagic is hoofdeconoom van OHV Vermogensbeheer en is gespecialiseerd in (de gevolgen van) het beleid van de centrale banken. Hij heeft verschillende boeken op zijn naam staan, waaronder "Geldmoord: hoe de centrale banken ons geld vernietigen" en "Boeiend en geboeid: een monetaire geschiedenis van Nederland sinds 1814/1816". Hij studeerde monetaire economie aan de Universiteit van Tilburg.

Column

ECB ziet de toekomst veel te somber in

De ECB was afgelopen donderdag erg somber over de economie. Waarom, er zijn nu toch coronavaccins? Edin Mujagic denkt dat de ECB zo somber doet om financieel zwakke landen onbeperkt te blijven steunen.

Over twee dagen is het precies een jaar geleden dat in de Franse stad Bordeaux het eerste coronageval in Europa werd vastgesteld.

Hoewel overheden stimulerende maatregelen hebben genomen om de economie in de coronacrisis te helpen, zijn de consumenten voorzichtig uit vrees voor de gevolgen van de pandemie op de werkgelegenheid en hun inkomen.

De onzekerheid remt ook bedrijfsinvesteringen af. Uit het kwartaalonderzoek over bereidheid van banken nieuwe kredieten te verstrekken, bleek dat die minder staan te springen nieuwe lening aanvragen goed te keuren, omdat ze zich zorgen maken over het vermogen van bedrijven om later dit jaar hun rente- en aflossingen te kunnen opbrengen.

Op het inflatiefront zag de ECB de prijzen in december licht dalen. Hoewel de bank verwacht dat de inflatie de komende maanden iets zal oplopen, merkte Christine Lagarde, dat onder de oppervlakte de inflatiedruk zwak blijft.

Steun blijft cruciaal

Dus dat oplopen van de inflatie stelt in komende maanden qua niveau niets voor en het is niet eens structureel. Wanneer de pandemie overwaait, is een stijging van de inflatie op middellange termijn te verwachten, aldus de bank.

De inflatie zal zelfs in dat geval echter veel te laag zijn vergeleken met het streefpercentage van de ECB van 2%. Al met al blijft de steun van de overheden en andere Europese instellingen niet alleen nodig, maar cruciaal, aldus Lagarde.

Aangezien de ECB een van die andere Europese instellingen is, is het besluit de rente op 0% te houden en onverminderd door te gaan met het opkopen van staats- en bedrijfsobligaties á ruim 100 miljard euro per maand niet verrassend.

xx

De ECB zal de officiële rente op 0% houden of verder verlagen totdat de verwachte inflatie structureel naar het streefpercentage is opgelopen. Of dat in de eerste helft van dit decennium zal gebeuren, betwijfel ik.

Waar ik naar uitkeek, was of het glas bij de ECB, net als bij de Fed, half vol is of dat de Europese monetaire bankiers er moeite mee zouden hebben zelfs over een halfleeg glas te spreken.

De Fed is somber over de economische vooruitzichten in de eerste helft van het jaar, maar hoopvol gestemd over de tweede helft, vooral door grootschalige inentingen tegen coronavirus.

Pandemie blijft risico

Na het aanhoren van president Lagarde, is mijn conclusie dat het glas volgens de ECB een heel dun laagje water op de bodem bevat.

Hoewel het inenten begonnen is en opgeschaald zal worden, de VS een nieuwe president hebben - die nog meer steun voor de economie toegezegd heeft - en de onzekerheid rondom Brexit voorbij is, legde de bank vooral nadruk op risico’s dit jaar.

“Het begin van het vaccineren in de eurozone is een belangrijke mijlpaal in de strijd tegen de zorgcrisis. Desalniettemin blijft de pandemie een ernstig risico vormen voor de gezondheid en de economie van de eurozone en de wereld. Het zal nog wel even duren voordat de samenleving immuun wordt,” aldus Lagarde.

Wel positieve vooruitzichten

“Laat ik opnieuw vertellen wat we doen wat, per definitie, zal aangeven wat we niet doen,” zei Lagarde. Parafraserend zou ik willen zeggen dat dat wat de ECB niet zegt, juist veelzeggend is.

De vrijwel totale afwezigheid van optimisme ten aanzien van de economische groei - hoewel er vaccins zijn, die alleen nog verspreid moet worden -  is namelijk veelzeggend. Hoe dat zo?

Waarom is het glas voor de ECB slechts met een dun laagje water gevuld en kiest ze ervoor niet eens te spreken over een halflege glas?

Nog lang laag

Ik vermoed omdat de bank bang is anders een discussie op gang zal komen over wanneer ze het monetaire beleid minder ruim moet maken.

Die discussie zou steeds meer overheden in de eurozone in financiële problemen kunnen brengen. en dat wil de ECB voorkomen.

Dat de bank daarvoor waakt, betekent dat ze alles uit de kast zullen halen om de rente op 0% te houden en op grote schaal obligaties te hamsteren op lange termijn. 


Edin Mujagic is hoofdeconoom van OHV Vermogensbeheer en is gespecialiseerd in (de gevolgen van) het beleid van de centrale banken. Hij heeft verschillende boeken op zijn naam staan, waaronder "Geldmoord: hoe de centrale banken ons geld vernietigen" en "Boeiend en geboeid: een monetaire geschiedenis van Nederland sinds 1814/1816". Hij studeerde monetaire economie aan de Universiteit van Tilburg. Hij schrijft op persoonlijke titel. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

De impact van het coronavirus