Marcel Tak is dé special product-specialist van IEX en IEXProfs, maar schrijft ook graag over rente, obligatiemarkt en toezicht als hij zich daartoe geroepen voelt. "De financiële sector is in belangrijke mate bezig met het verplaatsen van lucht. De werkelijke toegevoegd waarde is beperkt. In mijn columns wil ik relativeren, tegenwicht bieden en zo mogelijk de andere kant van de medaille laten zien."

Column

Beschermd beleggen met ETF’s (maar niet voor iedereen)

In de VS zijn sinds kort ETF's met opties verkrijgbaar. Deze ETF’s bieden bescherming tegen koersdalingen, waar tegenover staat dat de potentiële winst gemaximeerd is. Marcel Tak vindt ze interessant, maar particuliere beleggers mogen ze niet kopen van de AFM.

De afgelopen jaren zijn er steeds meer ETF’s uitgegeven op indices die op een slimme manier trachten tot een, in termen van risico en/of rendement, betere prestatie te komen dan een ouderwetse onderliggende index.

Die ouderwetse index is immers samengesteld op basis van simpele criteria, zoals de kapitaal gewogen omvang van het bedrijf. Tegenwoordig kan de passieve belegger kiezen voor ETF’s met verlaagde volatiliteit, momentum of factor indices als onderliggende waarde.

Soms leidt dat tot betere prestaties, soms ook niet. Wel zijn de kosten doorgaans hoger dan die van de ETF’s op de reguliere standaard indices.

Ander risicoprofiel

De geavanceerde ETF’s zijn allemaal gebaseerd op de strategie om de index op een andere manier samen te stellen. In de VS is er sinds kort een initiatief gelanceerd voor een ETF waarbij de onderliggende waarde juist weer een eenvoudige benchmarkindex is.

Het gaat, onder andere, om de S&P500, Nasdaq-100 en de Russel2000-indices, de top in benchmarkland als het om grote, technologische of de kleinere (Amerikaanse) aandelen gaat.

Echter, het innovatieve karakter van de ETF zit in opties die in het fonds zijn ingebouwd. In combinatie met de onderliggende index zorgen de gebruikte opties ervoor dat de belegger een ander risicoprofiel krijgt dan een directe belegging in de index.

Mét bescherming

De ETF’s bieden door de opties bescherming tegen koersdalingen, waar tegenover staat dat de potentiële winst gemaximeerd is. De belegger heeft niet alleen de keus tussen verschillende onderliggende indices, maar ook tussen diverse beschermingsniveaus.

Zo is er een ETF waar de belegger één op één participeert in een eventuele stijging van de S&P500 index, tot een maximum van 13,3%. Van een verdere stijging profiteert de ETF niet. Daar staat tegenover dat bij een koersdaling van de index de belegger tegen het eerste verlies van 9% is beschermd.

Is de koersdaling groter, dan zal de ETF dat grotere verlies in de ETF doorberekenen. De maximering in het rendement van 13,3% en de bescherming tegen een verlies van 9% gelden vanaf de startwaarde en hebben een looptijd van een jaar.

Verschillende soorten

De uitgever van de ETF, Innovator ETF, noemt dit fonds de Buffer ETF. Naast deze ETF zijn er ook fondsen met 15% (Power Buffer) en 30% bescherming (Ultra Buffer). Voor de ETF met 15% bescherming geldt een maximumrendement van 8,5%, bijna 5% minder dan de 9% ETF.

De 30% Ultra Buffer ETF geeft een maximumrendement van 7,7%, niet veel minder dan de 15% Power Buffer ETF. Echter, de Ultra geeft de bescherming pas vanaf een verlies van 5% tot en met een verlies van 35%.

Het potentiele rendement is vóór aftrek van kosten. De kosten bedragen 0,79% per jaar, relatief hoog voor een passief beleggingsfonds. In onderstaande tabel staan de verschillende scenario’s en de gevolgen voor het rendement (inclusief kosten!) voor de verschillende ETF’s in beeld:

 

9% Buffer

15% Power Buffer

30% Ultra Buffer

-100% -91,79% -85,79% -70,79%
-50% -41,79% -35,79% -20,79%
-25% -16,79% -10,79% -5,79%
-10% -1,79% -0,79% -5,79%
-5% -0,79% -0,79% -5,79%
0% -0,79% -0,79% -0,79%
+5% +4,21% +4,21% +4,21%

+10%

+9,21% +7,71% +6,91%
+15% +12,51% +7,71% +6,91%
+25% +12,51% +7,71% +6,91%

Gewenste risico-rendement verhouding

Uit de tabel blijkt dat de 15%-ETF een prima bescherming geeft, ook bij een koersdaling van 25%. Het verlies is aanzienlijk lager dan bij een directe blootstelling aan de index. Maar het rendementsperspectief is navenant beperkter dan dat van de 9%-ETF.

De 30%-ETF biedt met name een matiging van het verlies bij een grote koersval van de index. Daar staat tegenover dat een klein verlies van de S&P500 direct is terug te zien in het (negatieve) resultaat van de ETF.

Deze scenario’s laten zien wat gestructureerde producten zo waardevol maakt. De belegger kan precies het product kiezen dat bij de gewenste risico-rendement verhouding past. Het gewenste risico en daarmee de uitkomst bij de verschillende scenario’s staan vooraf vast en de belegger kan zijn eigen keuze maken.

Gemist dividend

Ik heb wel een paar opmerkingen: 

  1. De looptijd van de ETF is een jaar. Na dat jaar wordt de ETF gereset en wordt bij de bescherming die opnieuw 9%, 15% of 30% zal zijn, het bijbehorende rendementsplafond vastgesteld.
  2. Het rendementsplafond kan jaarlijks flink verschillen. Vorige jaar was het maximumrendement voor de 9% ETF gelijk aan 22,3% (exclusief kosten), maar liefst 9% hoger dan het plafond. Het geeft aan dat de volatiliteit van aandelen flink lager is dan een jaar geleden met als gevolg een veel minder gunstig rendementsperspectief.
  3. Innovator geeft elk kwartaal nieuwe ETF’s uit met dezelfde beschermingsniveaus. Beleggers kunnen daardoor tussentijds van positie wisselen, bijvoorbeeld omdat het maximumrendement van de ETF (bijna) bereikt is. Let wel op dat de ETF tussentijds niet volledig met de index meestijgt. Die één op één participatie geldt pas aan het eind van de looptijd.
  4. De bedrijven uit de S&P500 index keren jaarlijks dividend uit, wat de belegger in de ETF mist. Het brutorendement over de laatste twaalf maanden bedroeg circa 2,5%. Bij een 10% koersdaling van de index behalen directe beleggers in de index feitelijk een rendement van circa -7,5%.

Deze zogenaamde Defined Outcome ETF’s zijn zeker interessant voor beleggers die op basis van hun risicoprofiel (of op basis van hun marktverwachting) willen participeren in verschillende Amerikaanse indices.

Door kosten en gemist dividend is de bescherming iets minder florissant dan op het eerste gezicht lijkt, maar zal toch zeker voldoende zijn voor verschillende typen beleggers.

Echter, de AFM vindt particulieren in ieder geval niet geschikt om deze producten te kopen, want Innovator heeft geen Nederlandstalige brochure. 

Marcel Tak is zelfstandig beleggingsadviseur en oprichter/beheerder van het Bufferfund. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Duurzaam beleggen