Marcel Tak is dé special product-specialist van IEX en IEXProfs, maar schrijft ook graag over rente, obligatiemarkt en toezicht als hij zich daartoe geroepen voelt. "De financiële sector is in belangrijke mate bezig met het verplaatsen van lucht. De werkelijke toegevoegd waarde is beperkt. In mijn columns wil ik relativeren, tegenwicht bieden en zo mogelijk de andere kant van de medaille laten zien."

Column

ETF-recensie: Twee niet-duurzame ETF's

Duurzaam beleggen is in, maar de mens is niet geschapen als heilig boontje. Daarom bespreekt Marcel Tak deze keer twee ETF’s gericht op ongezonde zaken.

Of de economie nu draait als een lier of met flinke tegenwind zit, de consumptie van verkeerde ongezonde en/of verslavende producten zal altijd doorgaan.

Tenzij er van overheidswege een verbod komt, of via het prijsmechanisme (accijnzen en belastingen) de consumptie fors wordt teruggedrukt.

In principe kunnen aandelen van bedrijven die actief zijn in zondige sectoren enige stabiliteit in de portefeuille geven. Er is een aantal aanbieders dat fondsen naar de markt heeft gebracht met onderliggende indices waarin aandelen van foute bedrijven zijn ondergebracht.

Drank en drugs

De Advisorshares Vice ETF geeft in zijn naam al aan dat het fonds geen politiek correcte index volgt. De bedrijven in de index zijn in drie sectoren actief: drank, roken en cannabis.

De eerste twee sectoren zijn duidelijk foute boel, maar ik heb zelf bedenkingen of dat ook voor de derde geldt. Cannabis is voornamelijk belangrijk voor medicinaal gebruik en dat zou ik niet als ondeugdelijk willen typeren.

Een tweede misser in deze ETF is het gebrek aan bedrijven actief in de goksector. Dat is toch wel een duidelijke omissie als je de ETF als vice in de markt zet.

Daarom deze keer twee ETF’s van de maand, want de VanEck Vectors Gaming ETF kan niet ontbreken in de portefeuille van een belegger die lak heeft aan duurzaamheid, of gewoon met deze vice-fondsen een meer evenwichtiger portefeuille nastreeft.

De indices

De onderliggende index van de Vice ETF wordt actief gemanaged. In de ETF zijn in totaal 35 bedrijven opgenomen. Om voor selectie in aanmerking te komen dient het bedrijf meer dan 50% van de omzet te verkrijgen uit de verkoop van rookwaren, alcoholische dranken of cannabis.

Bekende namen in de index zijn British American Tabacco, Altria Group en Philip Morris. De drankencomponent wordt onder andere vertegenwoordigd door Anheuser-Busch Inbev en Diageo.

De index bestaat voor 73% uit bedrijven die genoteerd staan in de VS. Het VK doet voor 10% mee, terwijl Frankrijk met 6% de derde plek inneemt. De gemiddelde koers-winstverhouding van de bedrijven uit de index is slechts 11,5, duidelijk lager dan bijvoorbeeld de MSCI World index (17,1).

De lage waardering zal mede zijn gekomen door de afkerigheid van de (professionele) beleggers voor de meeste van dit soort fondsen. De gaming-ETF volgt de MVIS Global Gaming index, waarin aandelen van casino’s, casinohotels, sportwedkantoren en loterijen zitten.

Bedrijven in deze index houden zich voor minimaal 50% bezig met gokactiviteiten. In totaal zitten er 45 aandelen in deze index, waarvan 33% gevestigd in de VS.

Maar liefst 20% van de bedrijven heeft een notering in Hongkong, terwijl Australische bedrijven met 14% ook een substantiële weging hebben. De gemiddelde koers-winstverhouding van bedrijven uit deze index is 17, in lijn met die van de MSCI World Index.

De ETF’s

De Vice ETF rekent 0,75% kosten per jaar. Ik kijk graag naar de werkelijke kosten (fondsprestatie minus bruto-indexprestatie) over minstens twee kalenderjaren. De Vice ETF bestaat nauwelijks een jaar (startdatum is 12 december 2017), maar dat is niet de enige reden waarom weinig over de werkelijke kosten kan worden gezegd.

Omdat het fonds actief wordt beheerd, is er nauwelijks sprake van een index waartegen de werkelijke kosten kunnen worden berekend. Op basis van het dividendrendement van de index (inclusief dividendbelasting die vaak niet (helemaal) kan worden teruggevorderd) zullen de werkelijke kosten zeker 1% per jaar bedragen.

De ETF ziet de S&P500 als benchmark en ten opzichte van deze index heeft de ETF een achterstand van ruim 6% in rendement sinds de start van het fonds. Het fonds keert jaarlijks dividend uit. Over het laatste jaar kwam het dividend uit op 1,47%.

De Gaming ETF rekent 0,66% aan kosten. De werkelijke kosten over de afgelopen drie jaren laten zich bereken op circa 0,88% op jaarbasis. De ETF keert jaarlijks dividend uit en bedroeg over de afgelopen twaalf kalendermaanden 2,53%.

Wat vindt Tak?

Beide ETF’s kunnen een tegenwicht geven binnen portefeuilles die steeds meer gericht zullen zijn op duurzaamheid. Natuurlijk, duurzame beleggers hebben niets bij deze ETF’s te zoeken.

Maar ook voor beleggers die geen probleem met zondige bedrijven hebben, is de Vice ETF niet helemaal top. De ETF is aan de dure kant en een selectie van de bekende drank en rookwarenbedrijven is snel zelf gemaakt.

De Gaming ETF is wat lastiger samen te stellen, is goedkoper en bovendien een echte ETF. Gezien de mogelijke maatregelen van de overheid blijft het overigens altijd een gok deze zondige aandelen en ETF’s in positie te nemen. 

ETF-feiten

  Vice ETF Gaming ETF
Onderliggende index geen MVIS Global Gaming
Startdatum ETF 12/12/17 22/01/08
Ticker ACT BJK
Notering

NASDAQ

NYSE Arca
Valuta ETF dollar dollar
Omvang 13,8 miljoen 28,7 miljoen

Replicatie

Fyiek, volledig Fyiek, volledig
Dividend jaarlijks jaarlijks
Dividenrendement 1,47% 2,53%
TER 0,75% 0,66%
Werkelijke kosten circa 1% circa 0,88%
Spread circa 0,34% circa 0,37%
Marcel Tak is zelfstandig beleggingsadviseur en oprichter/beheerder van het Bufferfund. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.

Duurzaam beleggen