Een olieprijs die boven de 100 dollar noteert, een kernramp in Fukushima die in alle landen de discussie over kernenergie terug in de tijd werpt. Energie is een trending topic onder beleggers. De hoge olieprijs maakt het zoeken naar alternatieve brandstoffen weer rendabel, maar voor beleggers is alternatieve energie al jaren een loze belofte waar nauwelijks rendement mee behaald kan worden. Over de afgelopen vijf of tien jaar zijn er niet of nauwelijks producten te vinden die een positief rendement hebben opgeleverd. En over een wat kortere termijn is de schade alleen maar nog groter.

Wie naar het rendement van New Energy-fondsen kijkt over de afgelopen drie jaar komt louter rendementen tegen tussen de –2% en –19%. Geannualiseerd om precies te zijn. Dat tikt behoorlijk aan.  De cijfers van traditionele energiefondsen zijn een stuk beter. Gemiddeld ook negatief over drie jaar (maar het zwakste fonds verloor 12%), maar met een enkele uitschieter in het groen. Over vijf jaar is het plaatje neutraal en over tien jaar zijn er zelfs louter positieve rendementen te noteren – geannualiseerd.  De oude – fossiele – energie is in het afgelopen decennium gewoon een betere belegging geweest dan de nieuwe energie.

Verschuivingen hebben altijd meer tijd nodig dan de geëxtrapoleerde trendgrafiekjes uitwijzen. Toch zijn er uitzonderingen. SAM Smart Energy is over bijna elke tijdspanne het beste jongetje van de klas binnen de groep fondsen die zich richt op nieuwe energie. Over vijf jaar is er een gemiddeld rendement van +2,2%. Dit jaar prijkt het fonds ook weer bovenaan het lijstje met +4,8%.

Weglopen van de benchmark

Ten opzichte van de benchmark – de S&P Global Clean Energy TR EUR – doet het fonds het goed. In 2007 (scherp omhoog) bleef het iets achter, maar dat werd in 2008 (hard omlaag) weer goedgemaakt.  In de 2007 werd een rendement geboekt van 55,6% en dat was 5,3% minder dan de index. Het jaar erop werd 54,6% verloren en dat was 8,9% minder rampzalig dan de index.  Maar het grote verschil trad eigenlijk daarna pas op.

In de bullmarkt van 2009 deed de index hoegenaamd niks (+4%) terwijl het fonds met de rally meeging en 77,6% bijschreef. Ook in 2010 lag het rendement liefst 14% hoger dan de index. (-8% om –22%). En dit jaar is er opnieuw sprake van een voorsprong van een handvol procenten. Ook ten opzichte van de andere fondsen uit de index is er sprake van een stevige outperformance in de afgelopen jaren.

Over een periode van drie jaar noteert SAM Smart Energy een gemiddeld rendement van –1,86% terwijl alle concurrenten tussen de 11% en 18% per jaar verliezen over dezelfde periode. Gemiddeld verloren de concurrenten in die drie jaar 13,3% geannualiseerd. Wie drie jaar geleden in SAM Smart Energy stapte voor 10.000 euro heeft nu nog 9452 euro over (-5,48%), het gemiddelde concurrerende fonds hield van die 10.000 euro nog 6517 euro over (-34,83%).

Van nuts en pure player tot slimme SAM

Pictet Clean Energy en Delta Lloyd New Energy behoren binnen het peloton verliezers nog tot de betere spelers. Qua regionale spreiding is er een groot verschil tussen de drie producten. Delta Lloyd heeft een bescheiden weging voor Azië (10%) ten opzichte van Pictet (22%) en met name SAM (39%). Het fonds richt zich veel meer op Noord0-Amerika (57%) dan de twee andere (respectievelijk 49% en 39). Voor Europa zijn de verschillen iets minder groot, van 33% voor Delta Lloyd tot 22% voor SAM. Die regioverschillen verklaren mogelijk voor een deel de outperformance van SAM dat zeker geprofiteerd heeft van zijn overweging in groeilanden.

Op portefeuilleniveau zijn de verschillen ook navenant. Het Delta Lloyd-fonds van Ad Schellen richt zich sterk op de natuurelementen. Bedrijven in niches als zonne-energie en windenergie wegen zwaar mee: First Solar, Trina Solar en Vestas.  Pictets Philippe de Wecke  richt zich meer op de bredere nutsbedrijven als Iberdrola, Ormat en EDP. En SAM heeft een mooie mix tussen groot en klein, van Yingli Green Energy tot BG Group en van Encana tot Terna. Maar in de top-10 zitten ook diverse zonne-energiebedrijven
 
Het Pictet-fonds heeft een hoog nutsgehalte – waar op zich niets mis mee is, maar erg ‘new energy’ is het daarmee niet echt. Delta Lloyd is een echte pure player, en SAM (zie tabel voor top-holdings) lijkt het breedste keuzepalet te hanteren – met succes. Nieuw, schoon of gewoon slim? Voorlopig zie ik geen reden waarom er een abrupt einde aan de outperformance van dat fonds zou moeten komen. Wie exposure wil naar deze ontwikkeling, zit bij SAM goed.
 
De kosten voor alle drie de fondsen zijn ronduit stevig te noemen.  Pictet heeft een TER van 2% bij beheerkosten van 2,4%. Delta Lloyd hanteert 1,47% en 1,25% en SAM 2,21% en 1,50%.