Storm in Washington, vlakke zee op Wall Street

"In de Verenigde Staten worden inmiddels belangrijke stappen gezet richting het heropenen van de federale overheid na de langste shutdown ooit in de Amerikaanse geschiedenis. Met grote gevolgen, zoals het uitblijven van loon voor ambtenaren en belangrijke statistieken. Het politieke hart van ’s werelds grootste economie staat onder zware druk.

Toch blijft de zee op Wall Street opmerkelijk vlak. Geen hogere golven, geen oplopende risico-opslagen, geen paniek in de volatiliteitsmeters. De markt lijkt nauwelijks geraakt door de storm in Washington. Het contrast tussen politieke rukwinden en marktrust is groter dan je op basis van de headlines zou verwachten.

Politiek drama, economische ruis

Die hardnekkige rust heeft een interessante academische basis. De Amerikaanse onderzoeker Bryan Kelly (Yale) liet in zijn invloedrijke werk Political Risk and Asset Prices zien dat politieke volatiliteit weliswaar massaal zichtbaar is in de media, maar nauwelijks systematisch wordt ingeprijsd door financiële markten.

Politieke schokken veranderen zelden winstverwachtingen, toekomstige cashflows of de prijs van krediet. Ze zijn luidruchtig, maar economisch vaak te klein om risicopremies structureel te verhogen.

"Politieke schokken veranderen zelden winstverwachtingen, toekomstige cashflows of de prijs van krediet"

Dat patroon zien we nu opnieuw. De private sector draait grotendeels door, consumenten blijven besteden en wat aan groei tijdelijk wegwaait, wordt later meestal ingehaald. Beleggers richten zich op winst, liquiditeit en kredietmarkten  en die liggen nog altijd op een opmerkelijk stabiele koers. Zolang bedrijven geen winstwaarschuwingen afgeven en obligatiemarkten volledig open blijven, dringt een storm boven Washington niet door tot de financiële onderstroom.

Gevaarlijke politieke wind

Dat betekent overigens niet dat politiek nooit marktrelevant is. Soms raakt politieke besluitvorming wél direct aan economische transmissie. Wanneer regeringen bijvoorbeeld de onafhankelijkheid van centrale banken onder druk zetten, verschuiven renteverwachtingen onmiddellijk, een directe schok op de financiële ankers van de economie.

Of wanneer grootmachten zoals de VS en China elkaar met handelstarieven bestoken, snijden die maatregelen direct in winstmarges, toeleveringsketens en inflatieverwachtingen. Dát zijn de momenten waarop politieke wind wél over de markten waait.

Paradoxaal neveneffect

Maar een shutdown hoort doorgaans niet in die categorie. Deze shutdown heeft zelfs een paradoxaal neveneffect dat Kelly’s theorie versterkt: doordat delen van de macro-agenda stilvallen, verdwijnen bepaalde handelstriggers volledig.

Minder cijfers betekent minder volatiliteit. De Fed moet door dit datavacuüm bovendien voorzichtiger opereren, en die terughoudendheid werkt eerder stabiliserend dan onrustig. Zo ontstaat het beeld van veel wind boven water, maar nauwelijks stroming eronder.

Les voor beleggers

Voor beleggers is de les helder: een woedende storm aan de politieke kust betekent niet automatisch hogere golven op de markt. Shutdowns zijn politiek groot, maar economisch meestal beperkt en tijdelijk. Ze worden pas een echt financieel risico wanneer de stabiliteit van het systeem geraakt wordt. Denk aan een debt-ceilingcrisis, oplopende spreads of stress in de kredietmarkten. Zolang dat uitblijft, blijft de storm vooral aan land.

Daarom hoort de focus bij beleggers te liggen bij de echte drijvers van rendement: winstgroei, rente, inflatie en liquiditeit. Politiek zal blijven komen en gaan. Portefeuilles moeten overeind blijven wanneer het tij keert."

Thomas van Galen